БРОНХИТ әлеуметтік ауру ма? Бронхит жедел


БРОНХИТ әлеуметтік ауру ма? – «Жәрдем»

БҮГІНГІ КҮНІ БРОНХИТПЕН СЫРҚАТТАНАТЫНДАРДЫҢ САНЫ КӨБЕЙГЕНІ ЖАСЫРЫН ЕМЕС. СЕБЕБІ ТҰМАУ МЕН ҚЫЗЫЛША ЖӘНЕ КӨКЖӨТЕЛ СИЯҚТЫ АУРУЛАРДАН ДҰРЫС ЕМДЕЛМЕСЕ, ОНЫҢ СОҢЫ БРОНХИТКЕ ӘКЕЛІП СОҚТЫРАТЫНЫН ҒАЛЫМДАР АНЫҚТАП ОТЫР. СОНДЫҚТАН ДЕР КЕЗІНДЕ ДҰРЫС ЕМДЕЛІП, ДЕРТТІ АСҚЫНДЫРЫП АЛМАУ ҒАНА КЕЗ КЕЛГЕН КІСІГЕ ПАЙДАСЫН ТИГІЗЕРІ АНЫҚ. СОЛ ҮШІН АЗАМАТТАР БРОНХИТТЕН ЕМДЕЛУ ЖОЛЫН БІЛІП, ӨЗІНІҢ ДЕНСАУЛЫҒЫНА АСА МӘН БЕРГЕНІ АБЗАЛ.

Адам организмінде тыныс алу ағзаларының аурулары әртүрлі болып келеді. Солардың ішінде ішкі тыныс алу ағзаларына: бронхы (қолқа) мен өкпе жатады. Олардың негізгі аурулары - бронхит, өкпенің қабынуы, демікпе және туберкулез. Бронхит - тыныс жолдары мен қолқаның қабынуынан болатын ауру. Соның ішінде жедел бронхит кезінде бронхиалды секреция ұлғайып, шырышты қабықты тітіркендіреді және қабындырады. Осының салдарынан қақырықтың бөлінуіне және жөтелуге, ал ұсақ бронхылар зақымданғанда, ентікпеге әкеп соқтыратыны рас. Бронхит - бронхы кілегей қабығының қабынуынан болады. Оның жедел және созылмалы түрі бар. Аурудың негізінде бронхитты қоздырғышы-микробтар мен вирустар. Онымен ауырған адамның қақырығында пневмокок, стрептококк, т.б. микроағзалар әсер етеді. Олар сау адам ағзасына тыныс жолдары арқылы ауамен өтіп, дамиды. Көбінесе бронхит тұмау, көкжөтел, қызылша, т.б. аурулардың салдарынан пайда болып, асқынса, оған суық ауа райының да әсері бар. Ауа райының салқын және құбылмалылығы, ауа қысымының жоғарылауы, сонымен қатар ылғалдылығы денсаулығы нашар адамдарға тез әсер етіп, ауруға шалдықтырады.

Мұндай жағдай көбінесе көктем мен жазда күшейеді. Бронхиттің жедел түрінде адам тез тоңып, жиі есінейді және басы ауырып, дауысы қарлығады, кеңірдегі жыбырлап, әуелі құрғақ, кейін аздаған қақырық араласқан жиі жөтел пайда болады. Жөтелдің жиі және үздіксіз болуына байланысты кеудеде шаршайды. Дене қызуы көп жағдайда қалыпты болғанымен, адам организмінде әлсіздік байқалады. Бұл жағдайда сырқатты мезгілінде емделмесе, ауру асқынып, қабыну процесі бронхиолдар мен өкпе жасушаларына жайылып, дене қызуы көтеріледі. Сонымен қатар, тыныс алу жиілеп, ауру күшейеді. Дер кезінде емделмеген бронхит өкпенің домбығуына шалдықтырады. Жедел бронхитпен ауырғандар дәрігерге көрініп, емделсе, науқас 1-3 аптада толықтай айығып кетеді. Ал жас балалар мен қарт адамдарда бронхиттің жедел түрі өте ауыр өтеді. Сондықтан науқастың тез ем қабылдап, дәрігерге көрініп, ақыл-кеңес алғаны тиімді. Ал оны елемей жүргенде, ауру созылмалы түрге айналып кетуі әбден ықтимал. Созылмалы бронхитпен ауырған адамдар үнемі жөтеледі. Жөтел көбінесе таңертең пайда болып, құрғақ немесе сарғыш-жасыл түсті қақырық түседі. Жөтел күшейген сайын өкпені ауа кернеп, оның пішіні өзгеріп, созылады. Ол күшейген сайын кеуде шаншып ауырады. Ауру көп жағдайда - ұзақ уақыт шаң-тозаң мен улы газ жұтқаннан және темекі тарт-

қаннан, созылмалы өкпе ауруларына жол ашса, өкпеге әсер етуінен болады.

Бұл аурудың дамуына сонымен қатар суық тию, салқын ауа жұту, сондай-ақ қатты шаршаудың салдары, дененің және жүйкенің зорығуы да ерекше әсер етеді. Егерде ауру адамның денесі қызып, бронхиттің алғашқы белгілері білінген жағдайда науқасты төсекке жатқызып, емдеген жөн. Онда біріншіден, бөлменің ауасын тазартып алған дұрыс. Дәрігердің кеңесі бойынша, антибиотиктер, қақырықты жібітетін және жүрек пен қан айналысы мен жүйесінің жұмысын жақсартатын дәрі-дәрмектерді ішкен пайдалы. Бронхитпен ауырған адам көп жағдайда үнемі жөтеледі, кейде құрғақ, кейде сарғыш-жасыл түсті қақырық түкіреді. Жөтелдің жиілігіне байланысты кеуде шаншумен бірге дене қызуы көтеріліп, адам әлсірейді. Науқас жатып емделгенде ғана тез айығады. Науқас жатқан бөлменің ауасы құрғақ әрі таза және жылы болуы қажет. Қыста бөлмені желдетер алдында науқас адамды көрпемен қымтап жауып, арқасын терезеге қаратып жатқызған дұрыс. Өйткені терезеден соққан салқын ауадан жөтел, ентігу қозып кетуі мүмкін. Ауырған адам терлеп тұрғанда ұры желден сақтанған абзал. Бөлмедегі ауа мөлшерден тыс құрғақ болмауы үшін жылу келетін жерге ыдыспен су, ал жылыту радиаторының үстіне ылғалданған шүберек жауып қойған оңды. Дәрігерлердің нұсқауымен науқастың арқасына банкі, кеудесіне қыша қағазын қойып та емдейді. Сонымен қатар антибиотиктер, қақырықты түсіретін дәрі-дәрмек ішуді ұмытпаған жөн.

Сондай-ақ нау-

қасқа физиотерапевтік және емдік гимнастика жүргізіп те емдейді. Созылмалы бронхитты емдеудің нәтижелі болуы, дәрігерге уақытында қаралып, дұрыс күтім алуға байланысты. Науқас С дәруменіне және белокқа бай күшті тағамдармен тамақтанып, күтінсе, тез айығады. Ащы және тәтті тағамдарды, түрлі соустарды пайдаланбаған жөн. Бронхиттің негізгі белгісі - жөтел (құрғақ немесе қақырықты жөтел), кейде ентігу (созылмалы бронхитте) дененің қызуы 37-38 градусқа дейін көтерілуі мүмкін. Науқас әлсіреп, дел-сал күйге түседі. Ал бронхиттің ұстама түрінде науқас адам жатып емделуі керек. Ол үшін науқас дұрыс тамақтанып, әсіресе, сұйықты (таңқурай, қарақат қайнатпасын немесе бал қосылған шай, сүтке сода не жартылай минералды су қосып) көбірек ішу тез сауығуына көмектеседі. Науқас адам өте қатты жөтелген­де немесе ентіккенде оны орындыққа, не керуетке отырғызып, арқасына жастық қойса, кеуденің қысылмауына, организмдегі әлсіздікті азайтып, ауру жөтелгенде қиналмайды. Бұл сырқаттан сақтанудың бірнеше жолы бар: ол үшін дені сау адам күнде таңертең дене шынықтырумен тұрақты айналысып, жаттығулар жасаумен қатар, салқын сумен кеудені ысқылап, жуынған пайдалы.

Және де күнделікті тұрмыста тазалық сақтауға баса назар аударып, жұмыс орнын таза ұстағаны жөн. Сонымен бірге темекі шегетін-

дерден аулақ жүргені орынды. Біз осы тұрғыда Алматыдағы №16 қалалық емхананың жоғары санатты дәрігері, педиатр Айтолқын Жүзбаеваны сөзге тартқан едік: - Жалпы алғанда, бронхиттың бес түрі бар. Оларға тоқталар болсақ: жедел бронхит-аты айтып тұрғандай, негізінен, бронхтардың қабыну әсерінен, инфекциялық вирустардың әсерінің (тұмау, қызылша ауруларының) асқынуынан болады. Оның белгісі науқастың температурасы көтеріліп, мазасы кетіп, әлсірейді, тамаққа тәбеті төмендейді. Аурудың ең басты белгісі - жөтел. Жөтел 2-3 күн құрғақ болып, науқастың мазасын алса, содан кейін қақырықты жөтелге ауысады. Жедел абструктивті бронхит- бронхтардың қабыну процесі, бірақ жедел бронхиттен айырмашылығы ауа жетіспей, тұншығады. Жедел бронхитте тұншығу болмайды. Науқастың өкпе-сінде тыныс жетіспей, сырыл естіліп, дем шығаруы ұзаққа созылады. Белгісі: науқас тұншығады, дем алған кезде ентігеді, бірақ температурасы тұрақты да қалыпты жағдайда болады. Жедел бронхиалит - сирек кездеседі, бұл үлкен бронхтарда емес, ұсақ бронх-

тардың түйіршіктеліп қабынуынан туындайды. Созылмалы бронхит - жедел бронхиттің асқынған түрі, науқас жылына 3-4 рет қайталап ауыра береді. Қайталанбалы абструктивті бронхит - бронхиттің ішіндегі ең қауіп­тісі.

Ауру асқынған жағдайда бронх демікпесіне айналады. Бұл көбіне аллергиясы бар немесе кішкентай кезінде диатезі болған балада, отбасында өкпесі қабынғандар осындай қайталанбалы бронхитпен ауырады. Бұған тұрмыс жағдайы да әсер етеді, ылғалды, дымқыл үйде тұратындар, темекіні көп шегетіндердің отбасында қайталанбалы бронхит көп кездесіп жатады. Тағы да айта кететін жайт, инфекциялық аурулармен жиі ауыратын адамдар дер кезінде емделсе, оның да әсері науқасқа себепші болатын тұстары да бар. Жалпы, бронхиттің алдын алып, емдеуге медицинаның шамасы жетеді. Ол үшін салауатты өмір салтын ұстанып, таза ауада көп серуендеген пайдалы. Бронх-

ит жас талғамайды. Тіпті нәрестелерде де кездеседі. Оны анықтау үшін біз арнайы анализдер тапсыртамыз. Ал босанғаннан кейін нәресте 2-3 айға жеткенде міндетті түрде қан тапсыртамыз. Бронхит ауруына шалдығып туғандар 5 жасқа дейін тегін дәрі-дәрмектермен қамтамасыз етілуі тиіс. Бүгінде біздің емханада бронхит ауруымен ауыратындар санын айтатын болсақ, бір жыл ішінде осы аурумен 223 бала ауырса, олардың ішінде 28 бала созылмалы бронхитпен ауырады. Жас нәресте болашақта көп ауыра бермес үшін болашақ ана дәрігерге уақытында қаралып, ақыл-кеңес алып тұрса және ауырған нәрестені дұрыс емдеп, күтімге алса, бала болашақта ауырмайды, - дейді дәрігер маман.

ХАЛЫҚ МЕДИЦИНАСЫНДА БРОНХИТКЕ ҚАРСЫ

МЫНАНДАЙ ЕМ ҰСЫНЫЛАДЫ:

Бронхиттен құтылуға ем ретінде пияздың пайдасы зор. Ол үшін бес пияз, жеті ас қасық бал, бір лимонды дайындап алған жөн. Пиязды ұсақтап турап немесе үккіштен өткізіп, ұсақталған пияздың үстіне балды қосып, тұнба жасап алу керек. Тұнбаны күніне 2 рет бір ас қасықпен ішкен дұрыс. Пияздың тағы бiр пайдасы оның бір өзін аршып алып, бүтіндей бір стақан сүтке салып, 3-4 минут қайнатады. Пияз жұмсарып, дәмі сүтке сіңеді. Пиязды алып, ортасынан кесіп жеу науқасқа пайдасын тигізеді. Және де сүтін бір ас қасықпен 2-3 сағат сайын ішу де ем. Бронхиттен емделудің тағы бір тәсіліне бір бас пияз, бір ас қасық қант керек. Пиязды ұсақтап турап, оны қантпен араластырып қайнатады. Дайын болған тұнбаны бір ас қасықпен күніне бірнеше рет қабылдайды. Тұнбаны бір апта бойы қабылдау керек.

***

Лимонның шырынын шығарып алып, оны да дайын болған қоспаның үстіне қосып араластырады. Тұнба дайын болғанда 2-3 шай қасығымен 3-4 рет 10-14 күндей ішу қажет

***

Бронхитке қарсы жақсы емдердің бірі - қара шомыр (редька). Ол үшін шомырды үккіштен өткізіп, дәкеден сүзіп, шырынын шығарып алған жөн. Бір ас қасық сұйық бал қосып араластыру қажет. Күніне тамақтанар алдында және кешке қарай екі ас қасық ішу керек. Сондай-ақ балдың орнына қантты да пайдалануға болады. Ол үшін шомырды жіңішкелеп кесіп әрқайсысына қант сеуіп, бетіне шыққан шырынын жинап, әр бір сағат сайын ішсе болады. Немесе қара шомырды алып, ортасын ойып, бір ас қасық балды ортасына салып, бір күн қойып ішсе де пайдалы.

zhardem.kz

Терапия - Мои статьи - Каталог статей

1) Жедел пневмония анықтамасы, этиологиясы, патогенезі, асқынуы.

Жеделпневмонияларэтиологиясыменпатогенезіәртүрліболыпкелетінөкпепаренхимасыменаралықтканьніңэкссудативтіқабынуы 

Этиологиясы1. Бактериялар (пневмококк -70-96%, алтын сары стафилакокк- 0,5-5 %, Фридлиндер пневмобацилласы -3-8 %, көкшіл- ірің таяқшасы- 3-8 %, стрептакокк -1-4% ).2. Вирустар ( А2 –грипінің вирусы – 77,1% , Б- грипінің вирусы -16,4%, С- грипінің вирусы 1%, аденовирус – 3,6% , парагрипп вирусы- 1,2% , тыныс синцитий вирусы-1,5%).3. Орнитоз -0,6% .4. Микоплазма- 0,5-1,5% .5. Риккетсиялар, патогендік гриптер .6. Аллергия.7. Табиғи және химиялық факторлар: салқын тию, күйік, сәуле, улар.

Патогенезіне қарай:1. Бірінші ретті пневмониялар.2. Екінші ретті пневмониялар.а) қан айналысы өзгерістермен байланысты туындайтын пневмониялар.б) аспирация және бронхтың басылып қалуымен байланысты туындайтын пневмониялар.в) жарақатқа байланысты пневмониялар.г) операциядан кейінгі пневмония.д) уланғаннан кейінгі пневмония.е) температура әсерінен болатын пневмония.ж) басқа табиғи факторлар әсерінен болатын пневмония.з) сепсиске байланысты пневмония .и) басқа екінші ретті дамитын пневмония.

Патогенезі (басты механизмдері)1. Қоздырғыш организмге екі жолмен енеді:а) эндогендік жол: стафилакокк, стрептококк, протей,пневмококк, ішек таяқссссшасы.б) экзогендік жол орнитоз қоздырғышы, микоплазма,пневмококк.2. Организм реактивтілігінің өзгеруі және шартты патогендік флораның бас көтеруі.3. Инфекцияның бронх арқылы тарауы4. Бейімдеуші факторлар әсері5. Бронхтың секреция бөлу функциясының бұзылуы мен оның кірпікшелі эпителийінің өзгеруі .6. Мукоцилиарлық клиренстің өзгеруі мен гуморалдық иммунитеттің төмендеуі.7. Паренхиманың жергілікті қорғаныс механизімдерінің әлсіреуі және қан айналысының бұзылуы.8. Өкпе тканінің инфильтрациясы пайда болу.9. Қабыну процесінің тарауы.

Асқынулары: өкпелік және өкпеден тыс

2) Өкпенің салыстырмалы перкуссиясы. Диагностикалық маңызы (көрсетіп беру)

          Салыстырмалы перкуссияны өкпедегі және плевральді қуыстардағы патологиялық өзгерістерге сипат беру үшін жүргізеді және бронх-өкпелік синдромдардың диагностикасы үшін қолданады.

          Салыстырмалы перкуссияны жүргізу техникасының ерекшеліктері.

1.     Кеуде қуысының симметриялық бөліктеріндегі перкуторлық дыбыстардың сипатын салыстырады.

2.     Орташа күшпен перкуторлық соққы жүргізіледі немесе айқын дыбысты перкуссия жүргізіледі. Перкуторлық дыбыс тері асты клечаткасының қалыңдығына, мускулатураның дамуына, патологиялық процесстің орналасу тереңдігіне және басқа да себептерге байланысты өзгеруі мүмкін. 

3.     Перкуссия қабырға аралықтарында жүргізіледі.

Өкпенің алдыңғы бетінің салыстырмалы перкуссиясы 2.59 суретте көрсетілген. Бірінші бұғана үстінің, сосын оң және сол жағының аймақтарын кезекпен перкуссиялайды. Плессиметр – саусақ бұғана үстіне және оған параллель орналасады. Сосын бұғанаға перкуторлық соққылар жасалады, бұл кезде бұғананы плессиметр ретінде қолданады.

      Әрі қарай оң жақтағы және сол жақтағы екінші, үшінші қабырға аралықтары бұғана ортаңғы сызық бойымен перкуссияланады. Сол жақта III қабырға аралығының төменгі жағында жүрек тұйықтығы бар, сондықтан әрі қарай перкуссия тек оң жақтағы кеуде қуысының төменгі бөліктерінде жалғастырылады.  Оң жақтағы төртінші және бесінші қабырға аралықтары  перкуссияланып, перкуторлық дыбыстарды салыстырады.

          Науқас отыруына немесе түргеп тұруына болады, қолдары денесінің жандарына түсіріледі, бұлшық еттері босаң, бір текті және терең емес тыныс алады. Дәрігер перкуссияны науқастың оң жағында тұрып жүргізеді. Плессиметр – саусақ қабырғалар бойына параллель орналастырылады.

Қолтық асты аймақтарын перкуссиялағанда плессиметр – саусақты шашты бөліктің төменгі шекарасына орналастырып, теріден қыртыс жасап жоғары қарай жылжытқан ыңғайлы.

          Бірінші жауырынның жоғарғы аймақтары перкуссияланады, ол үшін плессиметр – саусақ жауырынның жоғарғы өсіне және жауырынға параллель орналастырылады, перкуторлық соққылар оң және сол жақта кезектеліп жасалады (а). Бұл кезде науқас қолдарын тұлғасының бойына бос қойып тұрады, бұлшық еттері босаңсыған.

          Сосын жауырын аралық аймақтар перкуссияланады. Плессиметр – саусақ жауырынның шетіне омыртқаларға параллель орналастырылады (б).

          Науқасқа қолдарын кеудесіне айқастырып, алақандарын иықтарына қойуын өтінеміз, сол кезде жауырындар бір-бірінен алшақтап, жауырын аралық кеңістік кеңейеді.

          Әрі қарай жауырын астының аймақтары перкуссияланады. Плессиметр – саусақ жауырын бұрышынан төмен орналасады, оң және сол жақтарын кезектестіріп перкуссияланады (в). Бұл кезде науқастың қолдары тұлғасының бойында бос жатуы және бұлшық еттері босаң болуы керек.

3)Жедел бронхит клиникасы, диагностикасы, емі

Жедел бронхить -  бронхтар кілегей қабығының диффузды бейспецификалық жедел, сирегірек – қабырғасының барлық қабаттарының бір мезгілде қабынуы.

Клиникалық көрінісі. жедел бронхит жедел респирациялық аурудан кейін немесе онымен бірге басталады. Жоғарғы тыныс жолдарындағы қабыну процесі (ринит, фаренгит) трахеяға түседі. Бұл кезде трахеиттің белгілері (құрғақ жөтел, төс артының ашып, қырнап ауыруы) байқалады. Көп ұзамай қабыну процесі алдымен ірі, кейін ұсақтау бронхтарға түседі.

Көрінісі қинайтын жөтелден басталады. Алғашқы 2-3 тәуліктегі жөтел құрғақ, кейін болар болмас қақырық түсе бастайды. Қақырық әдетте кілегейлі, кейде кілегейлі – іріңді, оның тәуліктік мөлшері шамалы,50 мл – ден аспайды. Қиналып қатты жөтелуден кеуденің диафрагма бекіген аймақтары, төстің арты ашып ауыруы мүмкін. Ұсақ бронхтар қабынса, онда жөтелге экспирациялық ентікпе қосылады.

Интоксикацияның салдарынан әлсіздік, селқостық, қол-аяқтардың, белдің ауырсынуы тән.  Көбіне дене қызу қалыпты немесе 2-3 күн ғана субфебрильді деңгейге дейін жоғарылайды. Бірақ грипп болғанда дене қызуы 38-39С көтерілуі мүмкін, сонымен қатар мұрынның, ауыздың айналасында ұшықтың шығуы және көмекейдің гиперемиясы байқалады.

Жедел бронхитте дене қызуының аса биіктеуі (39С) және науқастың қалтырауы бактериялық инфекцияның немесе пневмрнияның қосылуына тән. Бактериялық инфекция қосылғанда, мәселен стафилакоктық немесе стрептакоктық бронхитте, кеселдің көрінісі ауырлап біршама пневмонияға ұқсайды: Қызба ұзаққа созылады және қақырық іріңдіге айналып, онда қанды талшықтар пайда болады. Перкуссиялық дыбыс әдетте өзгермейді, тек қана бронхиттің дистальді түрінде (эмфиземаның болуынан) дабыл реңді дыбыс естілуі мүмкін.Ауырғандардың баршасында күшейген қатаң везикулалық тыныс және құрғақ, сиректеу ылғал сырылдар естіледі. Бронхиттің дистальді түрінде ентікпе қосылады және тыныс шығару ұзарады.

Тыңдағанда сырылдың түріне мән берген жөн. Сырылдардың түрі бронхтартың зақымдану деңгейіне тәуелді. Ірі бронхтардың қабынуында жуан дыбысты құрғақ немесе ірі көпіршікті ылғал сырылдар, ал ұсақ бронхтардың зақымдануында – жіңішке дыбысты құрғақ (ысқырықты) немесе ұсақ көпіршікті ылғал сырылдар естіледі. Сонымен аускультация мәліметтерінен, бронхтардың зақымдану денгейін шамалауға болады,.

Крепитацияның болуы бронхитке тән емес, ол пневмонияның қосылуын көрсетеді. Жөтелден кейін сырылдар азаюы мүмкін. Кейде жай тыныста естілмеген сырылдар, тынысты күштеп шығарған соң п.б. Басқа мүшелердің айтарлықтай өзгерісі болмайды. Қызу көтерілген кезде шамалы тахикардия болуы мүмкін.

Қанның анализі онша өзгермейді, қабыну белгілері: Нейтрофильдік, лейкоцитоз, ЭТЖ-нің сәл жоғарылауы байқалады. СРБ анықталады. Грипптік жедел бронхитте лейкоциттердің саны қалыпты немесе лейкопения болады, лейкоформула сәл солға ығысады.

Рентгендік тексерісте көбіне өзгерістер болмайды. Кейде өкпе түбінің шамалы кеңеюі және бронхтардың ісінуінен өкпе өрнегінің айқындалуы көрінеді.

Әдетте, ЖБ-тің барысы жеңіл, 7-14тәу көлемінде аяқталады. Қызудың қайтадан көтеріліп іріңді қақырықтың бөлінуі аурудың созылыңқы барысына (6 аптаға дейін) айналуына тән. Бұл жағдай бактериялық немесе вирустық суперинфекциялық қосылуынан болады.

ЖБ-те ұсақ бронхтар мен бронхиолалардың тарылыуынан ауыр ентікпенің болуы тән. Ентікпе – бронхиолиттің басты белгісі. Тыныс жетіспеушілігінен бет, кілегей жамылғылар, мұрын, құлақ, қол аяқтың ұштары көгереді. Тыныс қимылы жиі және беткей, қосымша б.е. қатысуымен жүреді. Ентікпе мен цианоз болар – болмас дене қимылынан күшейе түседі. Жөтелгенде болмашы кілегей қақырық қиналдырып әрең түседі. Альвеолалардың ауамен крілуінен қорап реңді дыбыс естіледі, өкпе шеттерінің қозғалысы шектеледі. Тыңдағанда өкпенің барлық аймақтарында везикулалық тыныс пен дыбыссыз ұсақ көпіршікті сырылдар естіледі. Бұл жағдайда құрғақ сырылдардың естілуі ілеспелі бронхиттің болуын дәлелдейді.

Асқынулары: пневмония және бронхтар түйілу синдромы.

Емі. Науқастар ауруханаға обструкциялық бронхит немесе бронхиолит болғанда ғана жатқызылады. Асқынбаған жағдайларды ем емханада  жүргізіледі, жылы жағдай төсек тәртібі мен қабынуға ұарсы симптомдық емнің өзі жеткілікті болады.

Қабынуға қарсы асперин 0,5г 3 рет, метиндол 0,025г 3 рет, обструкция болғанда-теофедрин немесе эфедрин 0,025г, немесе эуфиллин 0,15г күніне 3 рет беріледі; оңайлықпен басылмайтын бронхоспазымдық синдром болса – преднизалонды 20-25мг 7-10күн ішкізеді. Бұдан басқа аскорбин қышқылын 0,5 г., А витаминін 1-2 др. 3 реттен, этовтті 400мг. 1реттен қолданады. Осылармен қатар дезинтоксикациялық ем жүргізілуі тиіс. ОЛ үшін сұйықтықты (лимон, бал, қайнатпа қосылған шайды, жылытылған минералды суды) молырақ ішкізеді.

medkz.ucoz.com

Бронх обструктивті синдромы бар ауру балаларды жүргізу ерекшелігі. Жедел бронхит. Жедел обструктивті бронхит. Жедел бронхиолит

Бронх обструктивті синдромы бар ауру балаларды жүргізу ерекшелігі. Жедел бронхит. Жедел обструктивті бронхит. Жедел бронхиолит. Орындаған: . ЖМҚ-504 Қабылдаған:• I. Кіріспе • II. Негізгі Жедел бронхит Жедел бронхиолит Жедел обструктивті бронхит • III. Қорытынды • Пайдаланылған әдебиеттер Жоспар:• Обструктивті синдром немесе бронхобструкция негізіне аллергиялық қабыну және бронхтар гиперреактивтілігі жататын, тыныс қиындығы ұстамаларымен білінетін, диффузды обструкция, беткейлі бронх еттерінің спазмы, шырыш гиперсекрециясы, бронх қабаты ісінуімен белгілі ауру. • Бронхобструктивті синдром – көбінесе балалар ауруы болып табылады, әсіресе 3 жасқа дейінгі балалар. Төменгі тыныс жолдарының ауруымен ауыратын балалар 40 % , респираторлы вирусты инфекциямен ауыратын балалар 50 %, аллергиясы бар балалар 30 % кездеседі.• — бронхтар кілегей қабығының диффузды бейспецификалық жедел (жедел эндобронхит), сирегірек -қабырғасының барлық қабаттарының бір мезгілде қабынуы (панбронхит). Жедел бронхит Көбінесе жедел респираторлы вирусты инфекцияның (ЖРВИ) салдарынан бронхтардың шырышты қабаттарында өзгерістер болады, дегенмен бронхиттің клиникасы әрдайым көрініс бере бермейді. Рино-, респираторлы синцитиалды және паратұмаудың (парагрипп) 3 типтегі инфекциялары бір жасқа дейінгі балаларда бронхитті жиі туындатады, ал ересек балаларда тек қана жоғарғы тыныс жолдарынының катаральды өзгерістері ғана болады. Балаларда бактериалды (пневмококтар, стрептококтар мен стафилококтар, гемофилді таяқша) қоздырғыштар әсерінен болатын бронхиттер сирек кездеседі. Олар негізінде мукоцилиарлы клиренстің қатаң бұзылыстары болған кезде ғана дамиды (бөгде зат, көмекей стенозы, интубация, трахеостома, бронхтардың дамуындағы ақаулар, муковисцидоз, цилиарлы дискинезия). Бір жасқа дейінгі балаларда бронхитті респираторлы вирустармен қатар «атипті» микроорганизмдер, яғни микоплазма және хламидиялар да туындатады. Олардың жиіленуі мектеп жасындағы балаларда, әсіресе күз айларында байқалады Этиологиясы• Вирустар тыныс жолдарының эпителий қабатында көбейіп, оларды зақымдайды, әрі бронхтардың қабырғаларының кедергілік қасиетін тежейді және бактериалды қабынуға қолайлы жағдай туғызады. Сонымен қатар вирустар жүйкелік ганглилердің зақымдануына алып келеді, яғни бронхтардың сағасының жүйкелік реттелуін және оның қоректенуін бұзады Патогенезі• Жедел жай бронхитте (ЖЖБ), әдетте, науқаста дене қызуының жоғарылауы, бастың ауруы, ринит, фарингит, ларингиттің белгілері байқалады, әлсіздік пайда болады. Жөтел – ЖЖБ-ның негізгі белгісі. Жөтел бастапқыда құрғақ, сонан соң (аурудың 4-8 күнінде) біршама жұмсақ, ылғалды болады. Кейде балалар жөтелі күшейгенде кеуде қуысының төменгі жағында ауыру сезімі болатынына шағымданады. Жөтелу кезіндегі ауру сезімі трахеобронхитке тән. Жөтел екі аптаға дейін созылады. • РС-вирусты инфекция кезінде сәбилердің, микоплазмалық және аденовирусты инфекция кезінде ересек балалардың жөтелуі ұзақ уақытқа созылады. • Аускультация кезінде құрғақ, ірі және орташа көпіршікті сырылдар естіледі және олар саны мен сипаты бойынша өзгеріп отырады. Дегенмен, сырылдар жөтелгенде де жоғалмайды, себебі балалар қақырықты түкіре алмайды, көбінесе жұтады. • Перкуссия кезінде анық өкпелік, жиіленген, қорап тәрізді дыбыс естіледі . • Аурудың 6-8-күніне қарай жөтел азаяды, науқастың дене қызуы қалпына келеді, өкпесіндегі сырылдар жоғалады. Кейде бронхит бірден дамымай, ЖРВИ-мен бірге жүреді, ал кеш жағдайларда екіншілік инфекцияның қосылуы нәтижесінде асқынған түрде болады. Мұндай кездерде науқастың жалпы жағдайы нашарлайды, дене қызуы жоғарлайды, жөтелі күшейеді, өкпесінен ірі және орташа көпіршікті, ылғалды сырылдар естіледі. Нәрестелер мен сәбилердегі бронхиттің салдары пневмониялық асқынуға алып келуі мүмкін. Клиникалық көрінісі.• 3.Қақырық көбінесе шырышты сипатта болады. • 4.Тыныс жетіспеушілігінің белгілері болмайды: ентікпе жоқ, қосымша бұлшық ет тыныс алуға қатыспайды, көгеру белгілері болмайды. • 5. Аускультация кезінде қатаң тыныс естіледі. Сырылдары симметриялы болғанымен, жөтелген кезде өзгереді. Аурудың бастапқы кезінде құрғақ сырылдар болса, кейін ылғалды орташа және ірі көпіршікті сырылдар пайда болады. • 6.Перкуссия кезінде өкпеде өзгерістер болмайды. • 7.Гемограммадағы өзгерістер тұрақты емес, эритроциттердің тұну жылдамдылығы (ЭТЖ) жоғарылайды, лейкопения немесе аздап лейкоцитоз болады. • 8.Кеуде клеткасының рентгенограммасында өкпелік суреттің күшеюі байқалады, өкпе түбірінің көлеңкесі кеңейген, айқын емес болады Жедел бронхиттің диагностикалық белгілері:• Салыстырмалы диагностика бірінші кезекте пневмониямен салыстырыла жүргізіледі (пневмония кезінде тыныс шуылдарының әлсіз болуы, перкуторлы дыбыстың қысқаруы, тұрақты ұсақ көпіршікті және сықырлы сырылдардың болуы). Барлық күмәнді жағдайлар кезінде міндетті түрде өкпенің рентгенографисы жасалуы қажет. Салыстырмалы диагностикамектеп жасындағы балаларға құрғақ күшті жөтел кезінде (амброксол, бронхосан, ацетилцистеин) •5.Муколитиктер. Ацетилцистеин (Флуимуцил) немесе амброксол гидрохлорид •6.Ысқыма (массаж), кеуде қуысының білтесі (дренажы), жөтелу рефлексін ынталандыру, тыныс алуға арналған гимнастика. •7. Азитромицин 5 мг/кг тәулігіне (1-күні 10 мг/кг) 5 күн бойы. •8. емдік денешынықтыру жатқан қалыпта орындалады, кеуде қуысының ысқымасы жүргізіледі, егерде қақырық болса вибрационды және перкусиялық ысқыма қолданылады. Қосымша түрде тағайындалуы мүмкін дәрі-дәрмектер: жөтел ылғалды болғанда және қақырықтың шығуы қиындағанда, қақырыққа қарсы заттар қолданылады. Сондай-ақ жас мөлшеріне байланысты ингаляция түрінде флуимуцил, Амроксол гидрохлорид тағайындалады. Сонымен бірге Жедел жай бронхиттің емі.• — ұсақ, диаметрі 2 мм-ге дейінгі, бронхтардың және бронхиолалардың, яғни диаметрі 1 мм жіңішке тыныс жолдарының шеміршексіз бөліктерінің жедел қабынуы. Жедел бронхиолит• Жедел бронхиолит 2 жасқа дейінгі балаларда жиі кездеседі (көбінесе 5-6 айдағы балаларда), яғни ол бронхиолдармен ұсақ бронхтардың обструктиві зақымдануы нәтижесінде болатын ауру. Американдық педиатрлардың айтуы бойынша жылына 100 балаға шаққанда 3-4 жағдайда ЖБ кездеседі• 60-85 % жағдайда респираторлы-синцитиалды вирус әсерінен, сирек жағдайда паратұмау, аденовирус, микоплазма және хламидиялар әсерінен болатын ауру. Бұған алып келетін факторлары: аллергиялық диатездер, паротрофия, жасанды тамақтандыру. Этиологиясызақымдануының ерте белгілері – бронхтар мен бронхиолдардағы эпителидің сылынуы, яғни өсетін қабаттың тіндермен алмасуы жүзеге асады. Эпителидің кірпікшелері болмайды. Перибронхиалық кеңістігі лимфоциттермен көбейіп, шырышты қабаттың ісінуіне әкеледі. Сылынған эпителийлер, талшықтар, фибриндер, шырыштар бронхтар мен бронхиолдардың ішін тығыздап, тығындап тастайды. Обструкция дәрежелері коллатеральды ауа алмасуының болуы немесе жоқтығы коллапстың немесе өкпенің бөліктерінің гиперинфляциясының дамуын және тыныс жетіспеушілігінің айқын көрінісін анықтайды. Ұсақ тыныс жолдарының диаметрі тыныс алуда үлкен болса, тыныс шығаруда кішірек болады да, нәтижесінде науқастың тыныс шығаруы қиындайды. Көп жағдайда науқастарда екі жақты және диффузды бронхиолдардың зақымдануы дамиды да, әдетте тыныс жетіспеушілігі пайда болады. Гиперкапния барлық кезде дамымайды. Тахипноэ кезінде минутына 70 рет болады Патогенезі үрленгені, кеуде-бұғана бұлшық еттерінің кернелуі байқалады. Тыныс жетіспеушілігінің басқа да белгілері, яғни бозару, ауыз үшбұрышында көгеру, тахикардия айқын көрінеді. Кеуде қуысының алдыңғы-артқы көлемдері бойынша кеңейгені байқалады, перкуторлы қораптық дыбыс естіледі. Жүрек үндері біршама тұншығыңқы естіледі, жүректің салыстырмалы тұйықтығының шекаралары тарылады. Аускультация кезінде тыныс алу мен тыныс шығарудың басында ұсақ көпіршікті және сықырлы сырылдар естілсе, тыныс шығарған кезде ысқырықты сырылдар естіледі. Дене қызуы көбінесе жоғары, кейде субфебрилді немесе қалыпты болады. Қан анализі лейкоциттер саны қалыпты немесе аздап төмендегенін, эритроциттердің тұну жылдамдығы жоғары екенін көрсетеді. Клиникалық көрінісі.• 3.Айқын тыныс жетіспеушілігі, яғни ентікпенің экспираторлы сипатта болуы, тыныс алуға қосымша бұлшық еттің қатысуы, мұрын қанаттарының үрленуі, көгерулер байқалады. • 4.қабырғалардың көлденең жатуы, диафрагманың түсуі сияқты жедел эмфиземаның белгілері. • 5.Перкуторлы қораптық дыбыс. • 6.Қатаң тыныс, тыныс шығарудың ұзағырақ болуы, тыныс шығару кезінде құрғақ, ысқырықты, ылғалды, ұсақ көпіршікті сырылдардың естілуі. • 7.Айқын тахикардия. • 8.Кеуде қуысының рентгенограммасында тамырлық суретінің күшеюі, обстурациялық эмфиземаның белгілері, бронхтамырлық суретінің күшеюі, ұсақ ателактаздар. • 9.Мұрын-жұтқыншақ жағындысынан респираторлысинцитиалды вирустарды анықтау. Жедел бронхиолиттің диагностикалық белгілері• Әдетте пневмониямен салыстырыла жүргізіледі. Перкуторлық, аускультативтік мәліметтер, қандағы лейкоцитоз бен нейтрофиллездер, біріккен ошақты инфильтративті көлеңкелер сияқты белгілердің барлығы пневмонияға тән. • Сонымен қатар салыстырмалы диагнозды бронхиалдық демікпемен салыстыра жүргізеді. Баладағы аллергиялық диатез бен аллергиялық тұқым қуалаушылық анамнездің, сондай-ақ адреналин немесе селективті адреномиметиктерді енгізгенде тиімді әсердің болуы – осының барлығы бронхиалдық демікпеге тән болып келеді.. Салыстырмалы диагностикасыБалалардағы Жедел обструктивті бронхитте және бронхиолиттегі обструктивті синдромның ауырлық дәрежесін бағалау. Тыныс жетіспеушілігінің II-III дәрежелерінде науқасты ауруханаға жатқызу керек. Сонымен қатар 2% натрий гидрокарбонаты, 5-10% ацетилцистеин, гидрокортизон аэрозолдары қолданылады. Ентікпе кезінде әрдайым сусыздану үрдісі жүретіндіктен, науқасқа жылы сұйықтықтар қолдану қажет. Қатты сусыздану мен электролиттердің бұзылысы кезінде инфузионды ем қолданылады. Осы уақыттағы «ылғалды өкпе», яғни сол жақ қарыншаның жетіспеушілік белгісі диуретиктер мен жүрек гликозидтерін тағайындауға негіз болады. Рибавирин (виразол)-РНК-вирустарын тежейтіндіктен, оны 3-7 күн бойы бір тәуліктегі 12-18 сағат аралығында аэрозоль ретінде қолданға болады. Науқастарға бронхиолиттің айқын гипоксемиясы кезінде, орташа және ауыр түрлерінде, туа пайда болған жүрек ақауында, муковисцидозда рибавирин тағайындалады. Бронхиолитпен ауырған, атопиялық диатезі бар балаларға селективті β2-агонистері тағайындалады. Олар әрбір 20 минут сайын 0,15 мг/кг мөлшеріндегі сальбутамол қабылдап тұруы тиіс. Глюкокортикостероидтар жергілікті және парентаралды түрде қолданылады (бірінші тәулікте преднизолон көктамырға 3-5 мг/кг мөлшерде енгізіледі). Егер балада созылмалы инфекция ошақтары анықталса, сонымен бірге ол жуық арада іріңдісептикалық аурулармен ауырған болса ғана оған антибиотиктер ғана тағайындалады. Бронхиолиттің ұзақтығы 5-7 күн. Кейбір науқастарға 2,4% эуфиллин 0,1-0,2 мл/кг мөлшерінде көктамырға енгізу тағайындалады. 0,1% эуфиллин сұйықтығы апноэсы бар барлық науқастарға, сондай-ақ өкпелік гипертензияның белгілерін азайту мақсатында қолданылады. Жедел бронхиолиттің емі.• клиникалық түрі айқын обструкциялық бронхиттің көрінісімен өтетін бронхиттің бір түрі. Жедел обструктивті бронхит ересектерге қарағанда балаларда кездесу жиілігі 20-25% құрайды. Жедел обструктивті бронхитЖедел обструктивті бронхит әртүрлі генездегі респираторлы вирустар, микоплазмалар, хламидиялар әсерінен болады, алайда ерте жастағы балаларда бұл ауру көбінесе респираторлы-синцитиалды (РС) вирустардың, цитомегаловирустардың, 3-типтегі паратұмаудың вирустарының және аденовирустардың әсерінен болуы мүмкін. Жедел обструктивті бронхитке әкеп соғатын факторлар: •жүктілік кезінде анасының темекі тартуы (балада тыныс жолдарының өте тар болуына әкеледі), баланың «ластанған ауамен тыныс алуы», феталды алкогольдық синдром, сәбидің құрсақішілік дамуының кідіруі, конституциялық ауытқулар, яғни экссудативті-катаральды және лимфатикогипопластикалық диатездер. Этиологиясы• Обструкция келесі механизмдерге, яғни бронхтардың бұлшық еттік қабырғасының тарылуына, шырышты қабаттың ісінуіне және шырыштың гиперсекрециясына байланысты. Патогенезіөзгереді. Нәтижесінде ол «кеуіп» ызыңдаған және ысқырықты құрғақ сырылдардың пайда болуына алып келеді. • Бронхтардың зақымдануы жайылған сипатта болады, яғни құрғақ ысқырықты сырылдар кеуде қуысының барлық жерінен бірдей естіледі. Сырылдарды алыстан естуге болады. Баланың жасы кіші болған сайын құрғақ және ылғалды орташа көпіршікті сырылдар естіледі . • Науқастың ентікпесі күшейген сайын тыныс алуға қосымша бұлшық еттердің қатысуы айқын көрінеді, яғни қабырғааралық, эпигастри мен бұғанаүсті ойықтың төмен түсіп кетуі және мұрын қанаттарының кернелуі байқалады. Тері қабаттарының бозаруы, мұрын-ауыз үшбұрышында көгерудің болуы, мазасыздануы, қалыпты жағдайда қолын тіреп отыруы да спастикалық компонентті айқындайды. • Баланың жасы кіші болған сайын тыныс алу жетіспеушілігі анық көрінеді . Физикалық тексеру кезінде қатаң тыныс пен құрғақ сырылдардан басқа өкпенің кернелуі (вздутие), сондайақ жүрек тұйықтығының салыстырмалы шекараларының Клиникалық көрінісі.• 1.Тыныс шығаруы ұзақ, ысқырықты әрі алыстан естіледі. • 2.Кеуде қуысының кернелуі, (қабырғалардың көлденең орналасуы), тыныс алуға қосымша бұлшық еттік мускулатураның қатысуы, қабырғааралық ойықтың ішке енуі. • 3.Тыныс жетіспеушілік белгілерінің айқын болмауы. • 4.Құрғақ, ұстамалы түрдегі, ұзаққа созылатын жөтелдің болуы. Бірінші аптаның аяғында жөтел ылғалды болады. • 5.Перкуторлы өкпеде қораптық дыбыс естіледі. • 6.Аускультация кезінде тыныс шығарудың ұзаруы, ысқырықты құрғақ сырылдар көбірек естіледі. • 7.Кеуде қуысының рентгенограммасында өкпелік суреттің күшеюі және өкпе түбірінің кеңеюі байқалады. • 8.Қан анализінде лимфоцитоз бар екені көрінеді. Жедел обструктивті бронхиттің диагностикалық белгілері:• Жедел обструктивті бронхит жұқпалы және аллергиялық генезбен салыстырмалы диагностика қойғанда біршама қиындықтар туады. Бөгде зат түскенде дені сау балада жөтел мен өкпедегі өзгерістер кенеттен пайда болады, бірақ вирустық инфекциялардың белгілері болмайды. • Пневмония ма деп күдіктенген кезде тұрақты дене қызуының 3 күндей болуы, токсикоздың айқын белгілері, перкуторлы дыбыстың қысқаруы, өкпедегі сырылдар, өкпені тексеру кезіндегі рентгенологиялық мәліметтер басты назарда болады. Салыстырмалы диагностикасы Тәртіп. Қызба кезінде 2-3 күн төсектік тәртіпті сақтау. Сүт тағамдары мен өсімдік тектес тағамдар тағайындалады. Аллергия туғызатын тағамдарды шектеу. Науқасқа дәрумендерге бай, жеңіл сіңірілетін тағамдар беру. Қызба кезінде мүкжидектен (клюквадан) жасалған морс, бал қосылған сүт, минералды су сияқты сұйықтықтарды көп ішкізу. Жедел обструктивті бронхиттің орташа және ауыр түрінде науқасты ауруханаға жатқызу. Науқасты оттегімен тыныс алдыру. Балалардағы обструктивті бұзылыстар кезінде симпатомиметиктер (селективті адреномиметиктер), холинолитиктер (атровент) және комбинирленген препарат беродуал кең түрде қолданылады. Ауыр емес обструкция кезінде сальбутамол ішкізуге болады (1 мг 2-4 айлық жаста, 2 мг 2-4 жаста күніне 23 рет). Симпатомиметиктерді ингаляция түрінде қолдану дәрілік заттың қажеттілігін азайтады әрі жүйелі әсерін төмендетеді. Тиімді нәтижесі 10-15 минуттан соң байқалады. Эуфиллин ішке және көк тамырға кеңінен қолданылады. 2,4%-дық эуфиллинді көктамырға 0,2 мл/кг көлемінде әрбір 6 сағат сайын қолданады. Жөтелді басатын дәрілер қолдануға болмайды (кодеин, либексин, тусупрекс). Жедел обструктивті бронхиттің асқынбаған түрінде антибактериалдық ем қажет емес. Емдік денешынықтыру ретінде кеуде қуысына ысқымақ (массаж) жасалады (әсіресе дірілді). Фитотерапия. Шөп қайнатпалары беріледі Жедел обструктивті бронхиттің емі• Балалардағы тыныс алу жолдарының аурулары барлық аурулардың ішінде бірінші орынды алады. Балалар мен жасөспірімдер арасында тыныс алу жолдарының ауруларының кең таралуының үздіксіз өсуі байқалуда. Қазіргі уақытта жай бронхит пен обструктивті бронхиттер бір жасқа дейінгі сәбилер арасында жиі кездесуде. Ол балалардың анатомиялық- физиологиялық ерекшеліктеріне және жергілікті иммунитетіне байланысты болады. Жасының өсуіне қарай қабынулы аурулардың жиіленуіне әкелуі мүмкін. Қорытынды• 2 Смирнова, М.О. Клинические и патогенетические особенности разных вариантов хронического бронхита у детей // Рос. вестник перинатологии и педиатрии. - 2007. - №3. - С. 22-27. • 3 Сенаторова, А. С. О профилактике рецидивов обструктивного бронхита у детей раннего возраста // Здоровье Украины. - 2007. - № 5/1. – 21 с. • 4 Мизерницкий Ю.Л. Макролиды при инфекциях дыхательных путей у детей: современные представления о механизмах действия. Consilium Medicum // Педиатрия. - 2006. -Т. 08. №2. – С.14-17. • 5 Сафронова Н.Н., Геппе Н.А. Современные подходы к терапии бронхитов у детей // Медицинская помощь. 2006. - №6. - С. 1-12. 6 Белопольский Ю.А., Оленич В.Б. Педиатрия: новейший справочник. – М.: ЭКСМО, 2007. – С. 117-161 Пайдаланылған әдебиеттер

ppt-online.org

Жедел бронхит

Жедел бронхит

(Бекужинова С.М., аударған Тазабекова П.)

1. Жедел бронхит деп мына қабынуды айтады:

1) Бронхтың шырышты қабатының қабынуы

2) Өкпенің респираторлы бөліктерінің қабынуы

3) Плевра жапырақшаларының қабынуы

4) Өкпе қан тамырларының қабынуы

5) Лимфа түйіндерінің қабынуы

2. Жедел бронхиттің қауіпті факторы болуы мүмкін:

1) Қоршаған орта факторлары (ауаның шаңдануы, маусымдылық, жағымсыз метеожағдайлар)

2) Жынысы

3) Жасы

4) Тұқым қуалаушық

5) Психоэмоциональді стресс

3. Жедел бронхиттің қауіп факторына жатады:

1) Гормональді бұзылыстар

2) Толық емес тамақтану

3) Аз қозғалу

4) Мұрын арқылы тыныс алудың бұзылуы (алған тыныстың дұрыс жылымауы және т.б.)

5) Семіздік

4. Жедел бронхиттің дамуының негізгі себебі болып табылады:

1) Саңырауқұлақты инфекция

2) Нозокомиальді инфекция

3) Вирусты инфекция

4) Ауыз жұтқыншақ микрофлорасымен аспирация

5) Иммунды статустың бұзылуы

5. Жедел бронхиттің бактериалды қоздырғышы болып табылады:

1) Pneumocystis carina

2) Chlamidia pneumonia

3) Moraxella cataralis

4) Legionella pneumophila

5) Pseudomonas aeruginosa

6. Жедел бронхиттің этиологиясында роль ойнауы мүмкін:

1) Көк тамыр арқылы наркотик қабылдау

2) Септикалық жағай

3) Физическалық факторлардың әсері (суық немесе жылы ауа)

4) Жансақтау бөлімінде, интенсивті терапия қабылдау

5) Гормонды терапия

7. Жедел бронхиттің этиологиясында роль ойнауы мүмкін :

1) Химиялық заттармен тыныс алу (улы газдар, токсикалық заттар)

2) Темекі түтінімен ұзақ дем алу

3) Иммунодефицитті жағдай

4) Ауыз жұтқыншақ микрофлорасымен аспирация

5) Бронх жолдарының обструкциясы

8. Жедел бронхиттің патогенезінде маңызды роль атқарады:

1) Обструктивті синдром

2) Мукоцилиарлы транспорттың бұзылуы

3) Бронхтардың гиперреактивтілігі

4) Тыныс алудың табиғи қорғаныс механизмінің бұзылуы

5) Иммунологиялық бұзылысы

9. Инфекционды бронхиттің патогенезіне жатады:

1) Бронх гиперреактивтілігі

2) Тыныс мүшелерінің тегіс бұлшық етінің спазмы

3) Бронх қабырғасына қоздырғыштардың адгезиясы мен қабынуы

4) Бронх қабырғасының химиялық заттармен тітіркенуі

5) Бронх шырышты қабаттарының иммунологиялық өзгерістері

10. Жедел бронхит жиі дамиды:

1) Жедел респираторлы аурумен бір мезгілде немесе кейін ауру.

2) Ауадағы поллютантпен ұзақ уақыт тыныс алу

3) Көп жылдар бойы темекі шегу

4) Алкоголизммен ауыратын науқастар

5) Ииммунодефицитті науқастар

11. Жедел бронхит мына клиникалық көріністермен өтеді:

1) 2 жыл бойы жылына 1 рет 3 айға дейін қақырықты жотел болғанда

2) Тұншығу, тыныс шығарудың қиындауы, алыстан естілетін құрғақ сырыл

3) Жалпы мазасыздық, әлсіздік, аздаған қалтырау,тамақтағы қырнау сезімі, құрғақ жөтел, төс артындағы ауырсыну

4) Кеудедегі ауырсыну, тыныс алумен байланысты

5) Қалтырау, қызба, 37-40 оС, жағымсыз жөтел

12. Жедел бронхиттегі жөтелдіңсипаты:

1) «Тот басқан» қақырықты жөтел

2) 3-4 күні шырышты қақырықты құрғақ жөтел

3) Түнгі уақытта күшейеді

4) Шыны тәрізді жабысқақ қақырықпен

5) Таңертеңгі 3 қабатты, көп мөлшердегі қақырықпен жөтел.

13. Жедел бронхит кезіндегі өзін жаман сезіну мен субфебрильді температура кезеңі созылады:

1) 1 апта

2) 2 апта

3) 1 апта

4) 2 апта

5) 3 апта

14.Жедел бронхит кезінде бронх өткізгіштігінің бұзылысын анықтау үшін қандай зерттеу жүргізіледі?

1) Сыртқы тыныс функциясы

2) Рентгенологиялық

3) Бронхоскопиялық

4) Иммунологиялық

5) Микробиологиялық

15. Этиологиялық принцип бойынша жедел бронхит тің жіктелуі:

1) Катаральді

2) Іріңді

3) Біріншілік

4) Инфекциялық

5) Екіншілік

16. Жедел бронхитпен ауыратын науқастарда іріңді қақырық болса тағайындалады:

1) Вирусты препараттар

2) Иммуномодулирлеуші препараттар

3) Витаминдітерапия

4) Антибактериальды препараттар

5) Кортикостероидты гормондар

Созылмалы бронхит

(Бекужинова С.М., аударған Тазабекова П.)

17. Cозылмалы бронхит деп бронх қабырғаларының қабынуын айтады:

1) Ұзақ уақыт бойы зиянды тітіркендіргішпен зақымданып, 2жыл бойы жылына 1 рет 3 айға дейін қақырықты жотел болғанда

2) Бронх қабырғалары мен өкпе паренхимасының жедел диффузды қабынуы

3 Өндірістердегі кәсіби шаңмен тыныс алу

4) Бронх гиперактивтілігімен байланысы

5) Өкпенің респираторлы бөлігі

18. Созылмалы бронхит этиологиясында маңызды роль ойнайды:

1) Наркотиктерді қабылдау

2) Гиперкапния

3) Бактериалды және вирусты инфекция

4) Тыныс мүшелерінің туа пайда болған аурулары

5) Физикалық факторлардыңәсері (радиация, шу және т.б.)

19. Созылмалы бронхиттің патогенезінде маңызды орын алады:

1) Ауыз-жұтқыншақ микрофлорасымен аспирациясы

2) Триада симптомы – гиперкриния, дискриния, мукостаз

3) Бронх гиперреактивтілігі

4) Тыныс жолдарының табиғи қорғаныс механизмінің бұзылуы

5) Аллергендердің әсерінен пайда болған иммунологиялық механизмдер

20. Созылмалы бронхиттің патогенезіндегі «мукостаз» термині білдіреді:

1) Бронх гиперреактивтілігін

2) Тыныс жолдарының тегіс бұлшық еттерінің спазмы

3) Шығарылған шырышта бокал тәрізді эпителидің көбеюі

4) Бронх шырышты қабатындағы кірпікшелі эпителидің бұзылуына байланысты бронх қабырғасына жабысқақ, қою қақырықтың іркілуі

5) Секреттің жабысқақтығының жоғарылауы

21. Созылмалы бронхиттің жіктелуінің бір формасы болып табылады:

Аллергиялық

Инфкциялық

Біріншілік

Обструкті

Екіншілік

22. Созылмалы бронхит келесі клиникалық белгілермен көрінеді:

1) 2 жыл бойы жылына 1 рет 3 айға дейін қақырықты жотел болғанда

2) Алыстан естілетін құрғақ сырылдар мен тұншығу ұстамалары

3) Жиі және беткей тыныспен байланысты кеуде тұсындағы ауырсыну

4) Қантүкіру, терлеу, арықтау

5) Қатты қалтырау, қызба 39-400 С, айқын интоксикация белгілері

23. Созылмалы бронхит кезіндегі жөтелдің сипаты:

1) Ұстама тәрізді мазалайтын құрғақ жөтел

2) Таңертең бөлінетін шырышты, шырышты-іріңді қақырықпен жөтел

3) Шыны тәрізді қиын бөлінетін қақырықпен жөтел

4) «Тот басқан» қақырықпен жөтел

5) Тыныс алғанда ауыратын кеудедегі ауырсыну

24. Созылмалы бронхит кезінде бронх обструкция синдромы көрінеді:

1) Алыстан естілетін құрғақ және ысқырықты сырыл, тұншығу белгілері

2) Физикалық күш түскендегі ентігу

3) Компенсаторлы тахикардия

4) Дене температурасының субфебрильді санға дейін жоғарылауы

5) Оң жүрекшенің дилятациясы мен гипертрофиясы

25. Созылмалы бронхитпен ауыратын науқастын рентгенограммасында анықталады:

1) Өкпе түбірінің қалыңдауы

2) Айқын контурсыз ошақты-инфильтратты өзгерістер

3) Жоғарғы шекарадағы гомогенді интенсивті қараюлар

4) Өкпе суретінің дөрекі, ошақты деформациясы

5) Қуыс деструкциясы

26. Созылмалы бронхиттің жиі асқынуы болып табылады:

1) Пневмоторакс

2) Плеврит

3) Тыныс жетіспеушілігі

4) Өкпе ісігі

5) Өкпе гангренасы

27. Созылмалы бронхитті емдеуде бронхолитикалқ мақсатта қолданады:

1) Мукалтин

2) Сальбутамол

3) Амброксол

4) Амоксициллин

5) Фторхинолоны

28. Ауыр бронхобструктивті синдром кезінде науқастарға тағайындайтын препараттарға жатады:

1) Қақырық түсіретін

2) Бронхкеңейтетін

3) Дезинтоксикалықе

4) Антибактериальды

5) Кортикостероидтар

Өкпенің қабыну-инфильтрат синдромы. Пневмониялар

(Кушимбаева К.Ш., аударған Тазабекова П.)

29. Пневмония – бұл мыналарды зақымдаумен өтеді:

1) Бронхтың шырышты қабаты

2) Өкпенің респираторлы бөлігі

3) Плевралар

4) Өкпе тамырлары

5) Диафрагмалар

30. Халықаралық консенс бойынша пневмонияның бір түрі болып табылады:

1) Ауруханадан тыс пневмония

2) Ошақты

3) Зоонозды

4) Атипті

5) Крупозды

31. Халықаралық консенс бойынша пневмонияның бір түрі болып табылады:

1) Аспирациялық пневмония

2) Ошақты

3) Зоонозды

4) Атипті

5) Крупозды

32 Халықаралық консенс бойынша пневмонияның бір түрі болып табылады:

1) Ошақты

2) Аурухана ішілік

3) Интерстициалды

4) Атипті

5) Крупозды

33. Ауруханадан тыс пневмония жиі дамиды:

1) Үйде

2) Госпитализацияланғаннан кейін 2 тәуліктен соң

3) Ауыз-мұрын қуысының аспирациясы

4) ВИА-инфекциясымен ауратын адамдар

5) Қант диабетімен ауыратын адамдар

34. Аурухана ішілік пневмония жиі дамиды:

1) Үйде

2) Госпитализацияланғаннан кейін 2 тәуліктен соң

3) Ауыз-мұрын қуысының аспирациясы

4) ВИА-инфекциясымен ауратын адамдар

5) Қант диабетімен ауыратын адамдар

35. Аспирациялық пневмониялар жиі дамиды:

1) Үйде

2) Госпитализацияланғаннан кейін 2 тәуліктен соң

3) Ауыз-мұрын қуысының аспирациясы

4) ВИА-инфекциясымен ауратын адамдар

5) Қант диабетімен ауыратын адамдар

36. Иммундытапшылықпен ауыратын науқастардағы пневмония жиі дамиды:

1) Үйде

2) Госпитализацияланғаннан кейін 2 тәуліктен соң

3) Ауыз-мұрын қуысының аспирациясы

4) ВИА-инфекциясымен ауратын адамдар

5) Қант диабетімен ауыратын адамдар

37. Ауруханадан тыс пневмонияның дамуының қауіпті факторына жатады:

1) Мұрын жолдарының созылмалы аурулары

2) Реанимация бөлімшесінде болу

3) Операциядан кейінгі кезең

4) Алкоголизм

5) Қант диабеті

38. Аурухана ішілік пневмонияның дамуының қауіпті факторына жатады:

1) Суық тию

2) Естен тану

3) Операциядан кейінгі кезең

4) Алкоголизм

5) Қант диабеті

39. Аспирациялық пневмонияның дамуының қауіпті факторына жатады:

1) Суық тию

2) Егде жасы

3) Реанимация бөлімшесінде болу

4) Алкоголизм

5) Қант диабеті

40. Иммундытапшылықты адамдардың пневмониямен аурудың қауіп факторларына жатады:

1) Суық тию

2) Шылым шегу

3) Алкоголизм

4)Гормонды терапия

5) Неврологиялық аурулар

41. Ауруханадан тыс пневмонияның қоздырғыштарына жатады:

1) Пневмококк

2) Туберкулез микобактериясы

3) Цитомегаловирус

4) Анаэробты стафилококтар

5) Ішек таяқшалары

42. Аспирациялық пневмонияның қоздырғыштары:

1) Пневмококтар

2) Легионеллар

3) Пневмоцисттер

4) Анаэробты бактериялар

5) Микоплазмаар

43. ВИА ауыратын науқастардағы пневмонияның қоздырғышына жатады:

1) Легионеллалар

2) Хламидиялар

3) Микоплазмалар

4) Цитомегаловирустар

5) Пневмококтар

44. Пневмония кезіндегі өкпенің респираторлы бөліміне инфекцияның кіру көзі болып табылады:

1) Ауа-тамшылар арқылы

2) Байланысу арқылы

3) Фекальді-оральді

4) Алиментарлы

5) Уриногенді

45. Пневмонияның негізгі клиникалық симптомдарына жатады:

1) Қақырықпен жөтел

2) Мазасыздық

3) Тұншығу ұстамасы

4) Кеуде тұсындағы жағымсыз сезім

5) Әлсіздік

46. Пневмония кезінде аускультацияда естіледі:

1) Везикулярлы тыныс

2) Плевранаң үйкеліс шуылы

3) Құрғақ сырылдар

4) Ылғалды крепитациялық сырылдар

5) Ылғалды ұсақ-көпіршікті сырылдар

47. Пневмониямен ауыратын науқастардағы рентгенологиялық өзгерістері:

1) Өкпедегі ошақты-инфильтратты өзгерістері

2) Деструкция қуыстары

3) Өкпе тінінің ауалылығының жоғарылауы

4) Бронх қабырғасының қалыңдауы

5) Базальді пневмосклероз

48. Пневмонияның диагностикасы мына синдромға байланысты қойылады:

1) Тыныс жетіспеушілігі

2) Өкпенің қабыну-инфильтрациясы

3) Обструктивті

4) Циркуляторлы-гипоксиялық

5) Өкпе гипертензиясы

49. Пневмонияға өте тән асқынуыну болып табылады:

1) Метапневмотикалық плеврит

2) Астматикалық статус

3) Пневмоторакс

4) Өкпе циррозы

5) Өкпе ісігі

50. Пневмонияның өкпеден тыс асқынуы болып табылады:

1) Панкреатит

2) Миокардит

3) Артрит

4) Инсульт

5) Гепатит

51. Пневмонияны емдеудегі бірінші қатардағы антибактериалды препараттарға жатады:

1) Пенициллиндер

2) Тетрациклиндер

3) Респираторлы фторхинолондар

4) Аминогликозидтер

5) Нитрофурандар

52. Пневмонияны емдеу кезіндегі антибактериалды препараттардың резерві болып табылады:

1) Пенициллиндер

2) Тетрациклиндер

3) Респираторлы фторхинолондар

4) Макролидтер

5) Аминогликозидтер

53. Пневмониямен жазылудың критерилеріне жатады:

1) Рентгенде инфильтрация зонасының азаюы

2) Инфильтрация зонасының өкпедегі сорылып кетуі

3) Дене температурасының қалпына келуі

4) Науқастың тәбетінің жақсаруы

5) Терлеудің азаюы

54. Пневмонияның екіншілік алдын-алуына жатады:

Зиянды әдеттерден бас тарту

Полипрагмазиядан бас тарту

Пульмонологта диспансерлік есепте тұру

Инфекция ошақтарына санация жасау

Санаторлы-курортты ем

СОӨА

(Ауельбекова Г.А.)

55. СОӨА анықтамасын анықтаңыз?

1) Созылмалы ауру, яғни тыныс алу жолында ауа өткізудің біртіндеп шектелуі тән

2) Созылмалы ауру,түншығу ұсатамсымен көрінеді.

3) Созылмалы ауру,негізінде бронх тармақтарының диффузды зақымдануы тән.

4) Тыныс алу жолының созылмалы ауруы әртүрлі жасушалрдың қабыну элементімен бірге.

5) Тыныс алу жолының персистентті созылмалы қабынуы

56. Созылмалы обструктивті өкпе ауруына (СОӨА) не кіреді?

1) Бронхиальды астма

2) Пневмония

3) Бронхоэктаз ауруы

4) Бронхиттің барлық түріөкпе эмфиземасы

5) Жедел бронхит

57. СОӨА негізгі қаіупті факторы:

1) Суықтық

2)Темекі шегу

3) Инсоляция

4) Кәсіптік зияндықтыр

5) Семіздік

58. СОӨА негізгі клиникалық белгілері:

1) Канды қақырық

2) Кеуде қуысында ауырсыну сезімі

3) Тершеңдік

4) Жалпы әлсіздік

5) Экспираторлы ентікпе

59. СОӨА жайылу стадиясында аускультацияда қандай белгілер анықталады?

1) Дистанционды сырылдар

2) Крепитация

3) Кұрғақ ылғалды сырылдар

4) Дөрекі сырылдар

5) Кұрғақ ысқырықты сырылдар

60. СОӨА ремиссия кезеңінде тыңдалады:

1) Катал тыныс

2) Везикулярлы тыныс

3) Бәсеңдеген тыныс

4) Крепитация

5) Треск целлофана

61. СОӨА кезінде ең ақпаратты әдістердің бірі:

1) Өкпенің рентгенографиясы

2) Спирография

3) Торакоскопия

4) Бронхоскопия

5) Бронхография

62. Өкпе вентиляциясының обструкциялық типінің бұзылғаның спирограммада қай көрсеткіштің төмендеуі бойынша анықтауғы болады?

1) Өкпенің тіршілік сиымдылығы

2) ФТК 1сек

3) Тыныс көлемі

4) Талдық көлемі

5) Тыныс шығарудың резервтік көлемі

63. Сыртқы тыныс алудың қызметіне зерттеу жүргізгенде бронхиалды обструкциясының белгілерін қай көрсеткіштің төмендеуі көрсетеді?

1) МОС

2) ЖЕЛ

3) МВЛ

4) Фтк1 және Тиффно индексі

5) Тыныстық көлем

64. Қай көрсеткіштің төмендеуі өкпе вентиляциясының рестрикциялық типін көрсетеді:

1) ФТК 1сек

2) Өкпе вентиляциясының максималдылығы

3) Тиффно индексі

4) Өкпенің тіршілік сиымдылығы

5) Өкпенің жеткілікті көлемі

65 . СОӨА кезінде міндетті түрде дифференцирлеу керек:

1) Жедел бронхитпен

2) Плевритпен

3) Пневмониямен

4) Бронхиалды астмамен

5) Бронхоэктаз ауруымен

66. СОӨА емдеуде базистік терапия болып табылады?

1) Бронхолитикалық терапия

2) Метилксантиндер

3) Глюкокортикостероидтар

4) Антибиотиктер

5) Жүрек гликозидтері

67. СОӨА емінде қолданылатын селективті В-2 агонисттерді атаңыз?

1) Атровент

2) Теофиллин

3) Сальбутамол

4) Эуфиллин

5) Астмопент

68. Ингаляциялық кортикостероидтардың жанама әсерін көрсетңіз?

1) Остеопороз

2) Ауыз қуысындағы кандидоз

3) Бүйрек үсті безінің жетіспеушілігі

4) Гипергликемия

5) Кушенгоидтық синдром

69. СОӨА кездесетін асқынулар:

1) Пневмония

2) Экссудативті плеврит

3) Созылмалы өкпелік жүрек

4) Фиброздалған альвеолит

5) Канды қақырық

70. СОӨА профилактикасына кіреді:

1) Темекі шегуді тоқтату

2) Рационалды тамақтану

3) Пульмонолог дәрігерінің қарауында болу

4) Аллергенмен контакты болмау

5) Аштық

71. Альвеола арлық аймағаның деструкциясы қай кезде бақыланады:

1) Өкпе эмфиземасында

2) Өкпелік жүрек

3) Бронхиальды астма

4) Пневмония

5) Созылмалы бронхит

72. Өкпе эмфиземасының негізгі симптомдары:

1) Ентікпе

2) Кеуде тұсында ауырсыну сезімі

3) Цианоз

4) Субфебрильді температура

5) Бөшке тәрізді кеуде қуысы

73. Өкпе эмфиземасының панацинарлық түрі бұл-

1) Ацинустың кеңейуі

2) Альвеоланың кеңейуі

3) Бронхиоланың кеңейуі

4) Ацинустың проксималды бөлігінің кеңейуі

5) Ацинустың орталық бөлігінің кеңейуі

74. Өкпе эмфиземасында науқастың терісі қандай болады?

1) Гипермиреленген

2) Бозғылт

3) Төменгі бөліктегі цианоз

4) Цианозды

5) Дененің жоғарғы бөлігіндегі цианоз

75. Өкпе эмфиземасының функционалдық өзгерістері:

1) Порциалды қысымның төмендеуі

2) Калдық көлемнің жоғарлауы

3) ЖЕЛ төмендеуі

4) МОС төмендеуі

5) Тыныс алу көлемінің жоғарлауы

76. Өкпе эмфиземасының негізгі емі:

1) Бронхолитикалық терапия

2) Тыныс алу гимнастикасы

3) Оперативті ем

4) Негізгі ауруды емдеу

5) Физиотерапиялы ем

ӨСОА

(Рысбеков Е.Р., аударған Ахметова Н.)

77. Созылмалы өкпенің обструкциялық қабынуы қалай аталады?

1) Емі мен профилактикасына көнетін ауру және арудың ағымын ауырлататын өкпеден тыс көріністер

2) Жедел диффузды бронхтың шырышты қабынуы

3) Созылмалы диффузды бронхтың қабынуы

4) Жедел инфекциялық аурудың ішкі альвеолярлы эксудациясы

5) Плевралық қуыста сұйықтықтың жиналуы

78. Созылмалы обструктивті қабынудағы өкпе компоненті:

1) Бронх қабырғасының созылмалы ауруы

2) Гиперреоктивті бронх

3) Тыныс алу өткізгіштігінің төмендеуі

4) Шырыштың тұтқыр болуы

5) Альвеоладағы экссудаттың болуы

79. 2005 ж көрсеткішінде өкпенің созылмалы обструктивті қабыну ауруының өлім көрсеткіші бойынша нешінші орында?

1) Бірінші

2) Екінші

3) Үшінші

4) Төртінші

5) Бесінші орында

80. Өкпенің созылмалы обструктивті ауруында эндогенді қауып факторы болып табылады:

1) Нашар желдетілетін бөлмелердегі тамақ дайындаудың салдарынан биоотынның жанудан кейінгі өнімдермен ауаның ластануы

2) Жасы және жынысы

3) Әлеуметтік эканомикалық статус

4) Тамақтану

5) Респираторлы инфекциялар

81. СОӨА экзогенді қауіп қатер факторы болып табылады:

1) Жынысы

2) Жасы

3) Тұқымқуалауға бейімділік

4) Нашар желдетілетін бөлмелердегі тамақ дайындаудың салдарынан биоотынның жанудан кейінгі өнімдермен ауаның ластануы

5) Оксидантты стресс

82. Өкпенің созылмалы обструктивті ауруының ең басты себебі не болып табылады?

1) Тұқым қуалашылық

2) Темекі шегу

3) Алкоголь қабылдау

4) Респираторлы инфекциялар

5.)Аллергиялық ауру

83. СОӨА-ң патогенезінде бронхтар өткізгіштігінің қайтымсыз төмендеуінің себебі болып табылады:

1) Бронхтардың гиперреактивтілігі

2) Қақырық тұтқырлығының жоғарылауы

3) Деструкциялық альвеоланың әсерінен өкпенің серпімділігі мен созылғыштылығының жоғалуы

4) Бронхтарда қабынулық жасушалардың, экссудаттың, шырыштың жиналуы

5) Шырыштың гиперсекркциясы

84. Әдетте СОӨАмен сырқаттанған науқастар келесіге шағымданады:

1) Дене температураның жоғарылауына

2) Жөтелге, ентігуге, қақырықтың бөлінуіне

3) Тұншығу ұстамаларына

4) Тыныс алғанда күшейетін кеуде қуысындағы ауру сезіміне

5) Шырышты іріңді қақырықты жөтелге

85. СОӨА бар науқастың өмір анамнезінде жиі байқалады:

1) Тұқымқуалаушылыққа бейімділік

2) Есекжем түріндегі аллергиялық реакция

3) Ұзақ уақыт темекі тарту

4) Кеуде қуысының жарақаты

5) Жиі ЖРВИ

86. СОӨА кезіндегі вентиляцияның негізгі бұзылу факторы болып табылады:

1) Ауалық қақпанның және гипервентиляцияның дамуы?

2) Бокал тәрізді жасушалармен шырыштың гипепсекрециялануы

3) Мукоцилиарлы клиренстің өзгеруі

4) Бронхтардың гиперреактивтілігі

5) Өкпе тінінің экссудатпен инфильтрациялануы

87. СОӨА бар науқастарда жүрек-қан тамыр жүйесіндегі өзгерістер көрінеді:

1) Жүрек аневризмасының пайда болуымен

2) Оң жақ қарыншаның гипертрофиясының және жеткіліксіздігінің дамуымен

3) Сол жақ қарыншаның гипертрофиясының және жеткіліксіздігінің дамуымен

4) Жүрек ырғағының бұзылысымен

5) Артериялық қысымның жоғарылаумен

88. СОӨАның ауырлық ағымы бойынша жіктелуі келесілерге негізделген:

1) Анамнезге (шылым шегу уақыты)

2) Қарап тексеруге

3) Жөтелге шағымдану және созылмалы қақырық бөлінуге

4)Спирометрияға

5) Рентгенографияға

89. СОӨА-ның І сатысына тән:

1) Спирометрияның қаплыпты көрсеткіштері

2) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; ОФВ1≥80% тиісті шамадан

3) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; 50%≤ ОФВ1<80% тиісті шамадан

4) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; 30%≤ ОФВ1<50% тиісті шамадан

5) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; 30% ОФВ1<30% тиісті шамадан болуы

90. СОӨА-ның ІІ сатысына (орташа ауырлық) тән:

1) Спирометрияның қаплыпты көрсеткіштері

2) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; ОФВ1≥80% тиісті шамадан

3) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; 50%≤ ОФВ1<80% тиісті шамадан

4) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; 30%≤ ОФВ1<50% тиісті шамадан

5) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; 30% ОФВ1<30% тиісті шамадан болуы

91. СОӨА-ның ІІІ (ауыр)сатысына тән:

1) Спирометрияның қаплыпты көрсеткіштері

2) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; ОФВ1≥80% тиісті шамадан

3) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; 50%≤ ОФВ1<80% тиісті шамадан

4) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; 30%≤ ОФВ1<50% тиісті шамадан

5) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; 30% ОФВ1<30% тиісті шамадан болуы

92. СОӨА-ның ІV (өте ауыр) сатысына тән:

1) Спирометрияның қаплыпты көрсеткіштері

2) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; ОФВ1≥80% тиісті шамадан

3) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; 50%≤ ОФВ1<80% тиісті шамадан

4) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; 30%≤ ОФВ1<50% тиісті шамадан

5) ОФВ1/ФЖЕЛ <0,70; 30% ОФВ1<30% тиісті шамадан болуы

93. СОӨА диагностикасында қай іс шара маңызды мәнге ие?

1) Шолу рентгенографиясы

2) Компьютерлі томография

3) Спирометрия

4) Пикфлоуметрия

5) Флюрография

94. СОӨА бар науқастарда спирометрияны жүргізгенде ОФВ1\ФЖЕЛ дің қандай мәні бронхиальды обструкцияны көрсетеді?

1) 70%-80%

2) 80%-90%

3) 90%-100%

4) 70%-н төмен

5) 60%-н төмен

95. СОӨА және бронхиальды астманың дифференциальды диагностикасында болуы маңызды:

1) Аллергиялық қабыну

2) Инфекциялық қабыну

3) Бронхоспазм қайтымдылығы

4) Бронхолитиктермен емнің әсері

5) Тұқым қуалашылыққа бейімділік

96. СОӨА емінде препараттарды көп жағдайда енгізеді:

1) Пероральды

2) Сублингвальды

3) Ингалаяциялық

4) Инфузиялық

5) Бұлшық етке

97. СОӨА ның өршуінің алдын алу үшін маңызды орын алады:

1) Диспансерлік бақылау

2) Шылым шегуден бас тарту

3) Химиялық заттармен жұмыс істегенде қауіпсіздік ережесін сақтау

4) Жыл сайын антибиотикатерапия

5) Бронхолитиктерді тұрақты қабылдау

98. Бронх демікпесі кезінде тыныс жолдары обструкциясының негізгі себебін белгілеңіз:

1) Ларингоспазм

2) Ортаңғы бөліктік бронхтың шырышпен жабылуы

3) Экспираторлы стеноз

4) Бронхоспазм

5) Бронхтың сыртынан ісікпен баслуы

99. Бронх демікпесі патогенезінің негізінде не жатыр?

1) Бронхтардың инфекциялық қабынуы

2) Бронхтардың эозинофильді қабынуы

3) Өкпелік гипертензия

4) Бронхтар дискинезиясы

5) Майда бронхтар коллапсы

Бронх демікпесі

(Салимова С.С., аударған Ахметова Н.)

100. Бронх демікпесі – бұл бронхтардың қабынуы…

1) Жедел инфекциялық

2) Созылмалы инфекциялық

3) Созылмалы эозинофильді

4) Иммунды

5) Туа пайда болған ақаулар әсерінен

101. Бронх демікпесінің жеңіл дәрежесінің негізгі клиникалық критерийі:

1) Жүрген кездегі инспираторлы ентігу

2) Жүрген кездегі экспираторлы ентігу

3) Тыныс жиілігі ұлғайған

4) Физикалық белсенділік сақталған

5) Сөйлесу мәнері сақталған

102. Бронх демікпесінің орташа дәрежесінің негізгі клиникалық критерийі:

1) Сөйлесу кезінде инспираторлы ентігу

2) Сөйлесу кезінде экспираторлы ентігу

3) Тыныс жиілігі ұлғайған

4) Физикалық белсенділік шектелген

5) Сөйлесу кезінде фразаларды жекелеп айтады

103. Бронх демікпесінің ауыр дәрежесінің негізгі клиникалық критерийі:

1) Тыныштықта инспираторлы ентігу

2) Тыныштық кезінде экспираторлы ентігу

3) Тыныс жиілігі тез арада ұлғайған

4) Физикалық белсенділік бірден төмендеген

5) Сөйлесу кезінде фразаларды жекелеп айтады

104. Жеңіл дәрежелі бронх демікпесінде ФТШК1 (міндеттелгенге % шамасында) құрайды:

1) 50% аз

2) 50%

3) 50-80%

4) 80%

5) 80% көп

105. Орташа дәрежелі бронх демікпесінде ФТШК1 (міндеттелгенге % шамасында) құрайды:

1) 50% аз

2) 50%

3) 50-80%

4) 80%

5) 80% көп

106. Ауыр дәрежелі бронх демікпесінде ФТШК1 (міндеттелгенге % шамасында) құрайды:

1) 50% аз

2) 50%

3) 50-80%

4) 80%

5) 80% көп

107. Симптомдардың қандай қосарласуы бронх демікпесіне тән?

1) Өкпе функциясының обструктивті тип бойынша бұзылуы, жанұялық анамнез

2) Өкпе функциясының рестриктивті тип бойынша бұзылуы, пневмониялар

3) Инспираторлы ентігу, жөтел

4) Жоғары лейкоцитоз, ЭТЖ жылдамдауы

5) Қан қақыру, өкпе рентгенограммасында шектелген пневмосклероз түріндегі өзгерістер

108. Бронх демікпесі бар науқастарда қақырық сипаты:

1) Тот басқан тәрізді

2) Қанды

3) Көпіршікті

4) Әйнек тәрізді

5) Іріңді

109. Аталған аурулардың қайсысында Куршман сақиналарын анықтау тән?

1) Өкпе ісігі

2) Пневмония

3) Бронхоэктаз ауруы

4) Бронх демікпесі

5) Созылмалы бронхит

110. Бронх демікпесі бар науқасқа күнделікті өз жағдайын өзіндік бақылау үшін қажет өлшеуіш прибор қандай?

1) Тонометр

2) Пикфлоуметр

3) Термометр

4) Сантиметр

5) Глюкометр

111. Бронх демікпесінің ағымын жиі не асқындырады?

1) Спонтанды пневмоторакс

2) Өкпе бөлігінің ателектазы

3) Өкпелік жүрек

4) Плеврит

5) Бронхтар дискинезиясы

112. Бронх демікпесінің кез келген ағымының өршуі кезіндегі алғашқы терапияны атаңыз:

1) Қысқа әсерлі ингаляциялық бета2 - агонист

2) Ингаляциялық холинолитик

3) Ингаляциялық кортикостероид

4) Эуфиллин таблеткада

5) Эуфиллин тамыр ішілік

Бронх демікпесі

(Надирбаева Р.К., аударған Мустафина М.О.)

113.Бронхиальды астма бұл тыныс жолдарының созылмалы ауруы, ненің салдары:

1) Альвеолалардың ішінде экссудаттың болуы

2) Өкпенің респираторлы бөлімінің зақымдануы

3) Бронхтардың гиперреактивтілігінің

4) Бронхтардың қабырғасының созылмалы диффуздф қабынуы

5) Өкпелік гипертензияның нәтижесінде өкпенің зақымдануы

114. Бронхиалды астманың экзогенді қауіп факторы болып табылады:

1) Инсоляция

2) Аллергендермен қатынаста болу

3) Мұрындық тыныс алудың бұзылуы

4) Жасы

5) Стресстер

115. Бронхиалды астманың эндогенді қауіп факторы болып табылады:

1) Жасы

2) Жынысы

3) Тұқым қуалаушылыққа бейімдеушілік

4) Салмағы

5) Бойы

116. Бронхиалды астманың этиологиялық факторы болып табылады:

1) Бактериялар

2) Вирустар

3) Жаракаттану

4) Туа біткен патология

5) Аллергендер

117. Бронхиальды астманың патогенезіндегі маңызды тізбек:

1) Плевра қуысында қабыну сұйықтығының жиналуы

2) Өкпелік гипертензия

3) Обструктивті синдромның дамуы

4) Бактериалды қабыну

5) Кірпікшелі эпителийдің дисфункциясы

118. Астматикалық статус дамуының механизмі немен байланысты?

1) Плеврада экссудаттың жиналуымен

2) Қою шырышпен бронх қуысының бітелуі

3) Аспирация

4) Патогенді флораның реактивациясы

5) Альвеола қабырғасының деструкциясына байланысты өкпе серпімділігінің жоғалуы

119. Бронхиальды астма келесі клиникалық көріністермен байқалады:

1) Тұншығу ұстамасы

2) Бір жыл ішінде үш айға созылған жөтел, қақырықтың бөлінуімен

3) Тершеңдік

4) Ентікпе

5) Кеуде қуысында ауырсыну сезімі

120. Бронхиальды астманың ұстамасы кезінде науқастағы ентікпе айқындалады:

1) Инспираторлы

2) Экспираторлы

3) Аралас

4) Кезеңдік

5) Беткейлі тыныс алу

121. Бронхоастматикалық статус кезеңінде бақыланады:

1) «Бақа тәріздес» тыныс (клокочущее дыхание)

2) Құрғақ мазалайтын жөтел

3) Шулы үздікті тыныс

4) Плевраның зақымдалған аймағының ауырсынуы

5) Әр түрлі калибрлі ылғалды сырылдардың массасы

122. Бронхиальды астмамен ауыратын науқастардағы қақырықтың бөлінуі:

1) Жеңіл, түгел ауызбен (полным ртом)

2) Болмауы

3) Көп мөлшерде (0,5 литр күніне және одан да көп)

4) Шырышты, аз, қиын бөлінуімен

5) Постуральды дренаждан кейін (дене қалпын өзгерту)

123. Бронхоастмалық жағдай уақытында ЭКГда тіркеледі

1) Сол жақ жүрекшеге және сол қарыншаға күш түсу белгілері

2) Оң жақ жүрекшеге және оң қарыншаға күш түсу белгілері

3) Синусты брадикардия

4) Электр өрісінің солға ығысуы

5) Атривеонтрикулярлы блокада

124. Бронхиальды астманың лабораторлы диагностикасында келесі көрсеткіштің деңгейінің жоғарылауы болады:

1) Сиал қышқылдарының

2) Фибриногеннің

3) Ig E

4) Ретикулоциттердің

5) С реактивті белоктың

125. Бронхиальды астмада бронхтардың шырышты қабынуының биомаркерлері болып табылады:

1) Нейтрофильдер

2) Лимфоциттер

3) Эозонофильдер

4) Моноциттер

5) Макрофагтар

126. Бронхиальды астманың асқынулары:

1) Миокардит

2) Нефрит

3) Астматикалық статус

4) Пневмоторакс

5) Өкпе ателектазы

127. Бронхиальды астманың еміне кіреді:

1) Гриппке қарсы жылдық вакцина

2) Антибактериальды терапия

3) Кортикостероидты ингаляция

4) Хирургиялық ем

5) Физиотерапия

128. Бронхиальды астмамен ауыратын науқаста глюкокортикостероидты терапияның тағайындалуына көрсеткіш:

1) Астманың ауыр ағымы

2) Айқын ентігу

3) Созылмалы бүйрекүстілік жетіспешілік

4) Астманың жеңіл ағымы

5) Өкпелік жүректің декомпенсациясы

129. Бронхиальды астманы біріншілік алдын алу негізделеді:

1) Вакцинацияға

2) Созылмалы инфекция ошақтарының санациясына

3) Науқасты қоршаған ортасындағы аллергендерді жоюға

4) Оксигенотерапияға

5) Трахеобронхиальды лаважға

130. Бронхиальды астманың екіншілік алдын алуы қамтиды:

1) Тыныс бұлшық еттері мен диафрагманы жаттықтыру

2) «Астмалық мектепте» науқастарды үйрету

3) Кәсіптік зияндармен қатынасты тоқтату

4) Интал қабылдау

5) Бронходилататорларды уақтылы қабылдау

Тыныс жетіспеушілігі

(Камельжанова Б.Т., аударған Тазабекова П.)

131. Тыныс жетіспеушілігі- бұл патологиялық жағдай:

1) Өкпенің респираторлы бөлігінің қабынуы

2) Бронхтың шырышты қабатының қабынуы

3) Бронх обструкциясы

4)Қанның қалыпты газдық құрамының сыртқы тыныс алу арқылы қамтамассыз етілуінің бұзылысы

5) Плевра қабынуы

132. Рестриктивті тыныс жетіспеущілігінің патогенезі негізделген:

1) Бронхтардың обструкциясына байланысты бұзылысы

2) Қақырықтаң гиперсекрециясы

3) Өкпе паренхимасының, жалпы көлемінің және диффузды газ алаңының шектелуі

4) Тіндік тыныс алудағы ферменттердің бөгелуі

5) Ірі бронхтардың қабырғаларының төмен түсуі

133. Обструктивті тыныс жетіспеушілігі негізгі патогенезіне жатады:

1) Қабыну ауруына байланысты өкпе паренхимасының көлемінің азаюы

2) Диффузды газ алаңының шектелуі

3) Өкпенің созыу қасиетінің азаюы

4)Бронх қуысының тарыуы, бронхоспазм, аллергиялық немесе қабыну ісігі, қақырықпен бітелу

5) Өкпе тінінің микроциркуляторының бұзылуы

134.Тыныс жетіспеушілігінің даму механизміне жатады:

1) Гиперкоагуляция

2) Гиперферментемия

3) Гиперкапния

4) Гиперурикемия

5) Гиперхлоргидрия

135 Гипоксемиямен ауыратын науқастарды жалпы қарағанда байқалады:

1) Тері түсінің бозаруы

2) Беттің гиперемиясы

3) тері түсінің иктериясы

4) Тері түсі «сүт қосылған кофе» түсіндей

5)Цианоз

136. Тыныс жетіспеушілігі кезіндегі тері түсіне тән:

1) «Суық» цианоз

2) «Жылы» цианоз

3) Акроцианоз

4) Терінің бозаруы

5) «Қызғылт» түстің бетінде болуы

137.Тыныс жетіспеушілігінің бір белгісі болып табылады:

1) Аяқ-қолы жылы және терінің цианозы

2) Аяқ-қолы жылы бетіндегі «қызғылт» дақтың болуы

3) Аяқ-қолы суық және акроцианоз

4) Аяқ-қолы суық және терісінің бозаруы

5) Қалыпты температура және қалыпты тері түстес болу

138. Тыныс жетіспеушілігіне тән::

1) Жалпы әлсіздік

2) Тыныс алумен байланысты кеудедегі ауырсыну

3) Ентігу

4) Беттің ісінуі

5) өкпе шекарасының соға ығысуы

139. Тыныс жетіспеушілігінің I сатысында болады:

1) Аздаған физикалық жүктемеге ентігу

2) Өте аз физикалық жүктемеге ентігу

3) тыныштықтағы ентігу

4) Цианоз

5) Тыныштықтағы тахикардия

140. Тыныс жетіспеушілігінің IІ сатысында болады:

1) Аздаған физикалық жүктемеге ентігу

2) Өте аз физикалық жүктемеге ентігу

3) Тыныштықтағы ентігу

4) Цианоз

141. Тыныс жетіспеушілігінің IІІ сатысында болады:

1) Аздаған физикалық жүктемеге ентігу

2) Өте аз физикалық жүктемеге ентігу

3) Тыныштықтағы ентігу

4) Цианоз

5) Тыныштықтағы тахикардия

142. Тыныс жетіспеушілігін диагностикалауда қандай аспаптық зерттеу әдістері қолданылады?

1) Іш қуысының УДЗ-ы

2)Спирография

3) Кеуже клеткасының рентгенографиясы

4) ЭхоКГ

5) ЭКГ

143. «Тыныс жетіспеушілігінің ІІІ сатысы» диагнозын қоюға болады:

1) Бронхоскопия

2) Спирография

3) Науқасты қарау

4) Қақырықтың жалпы анализі

5) Бронхография

144. Тыныс жетіспеушілігінің медикоментозды емес препараттарына жатады:

1) Арқаға қыша қою

2) Аяққа жылы ванна жасау

3) Иглорефлексотерапия

4) Оксигенотерапия

5) Фитотерапия

145. Тыныс жетіспеушілігі кезіндегі біріншілік алдын-алуға жатады::

1) Дәрігер пульмонологта есепте тұру

2) Санаторлы-курортты ем

3)Ағзаны шынықтыру, шылым шегуден бас тарту

4) Күз-қыс кезіндегі вакцинация жүргізу

5) Рационалді еңбек ету

146. Тыныс жетіспеушілігінің екіншілік алдын-алуына жатады:

1) Ағзаны шынықтыру

2) Созылмалы ошақтардың санациясы

3)Пульмонологта емделу және есепте тұру

4) Шылым шегуден бас тарту

5) Рациональді еңбек ету

Созылмалы өкпетекті жүрек

(Аударған Ахметова Н.)

Өкпетекті жүрек – бұл ..... салдарынан пайда болған клиникалық синдром.

1)Оң жақ қарыншаның гипертрофиясы мен дилятациясы

2) Сол жақ қарыншаның гипертрофиясы мен дилятациясы

3) Сол жақ жүрекалды гипертрофиясы

4) Оң жақ жүрекалды гипертрофиясы

5) Журектің барлық камераларының гипертрофиясы

148. Өкпетекті жүрек ненің нәтижесінде пайда болады:

1) Үлкен қанайналым шеңберінің гипертензиясы

2) Кіші қанайналым шеңберінің гипертензиясы

3) Портальды гипертензия

4) Церебральды гипертензия

5) Бүйректік гипертензия

149. Созылмалы өкпетекті жүректің 80 % мына жағдайда пайда болады:

1) Бронхөкпе аурулар

2) Васкулярлық аурулар

3) Торако-диафрагмалық аурулар

4) Торакальдық

5) Диафрагмалық

150. Cозылмалы өкпетекті жүрек ауруын туғызатын ауруларға қайсысы жатады:

1) Жүрек аурулары

2) Өкпеге ауа өтуіне, кеуде қуысының қозғалысына біріншілік әсер ететінжәне өкпе тамыларын зақымдайтын аурулар

3) ОЖЖ аурулары

4) Тірек- қимыл аппараттарының аурулары

5) Қабырғааралық нервтерін біріншілік зақымдайтын аурулар

151. Созылмалы өкпетекті жүректің дамуына әкелетін өкпенің тамырларын біріншілік зақымдайтын ауру:

1) Өкпе артериясының тромбоэмболиясы

2) Өкпе артериясының стенозы

3) Васкулит

4) Біріншілік өкпе гипертензиясы

5) Өкпе артериясының атеросклерозы

152. Созылмалы өкпетекті жүрек кезіндегі өкпе қан тамырларының тарылуына әкелетін себепті көрсетіңіз

1) Гемдік гипоксия

2) Тканьдік гипоксия

3) Бас миының гипоксиясы

4) Миокардтың гипоксиясы

5) Альвеолдық гипоксия

153. Созылмалы өкпетекті жүректің көрінісі мына симптомдардан тұрады:

1) Негізгі аурулары

2) Тыныс жетіспеушілік

3) Негізгі аурулары, тыныс жетіспеушілік және жүректің оң жақ қарыншасының

жеткіліксіздігі

4) Сол жақ қарыншаның жеткіліксіздігі

5) Тотальды жүрек жеткіліксіздігі

154. Өкпетекті жүректің рентгенологиялық әдісте көрінетін алғашқы белгілері:

1) Өкпе артериясы діңгегінің ісінуі және оның кеңеюі

2) Сол жақ қарыншаның ісінуі

3) Кардиомегалия

4) Аортаның алдыңғы бөлігінің кеңеюі

5) Жүректің сол жақ бөліктерінің ұлғаюы

155. Созылмалы өкпетекті жүрек кезінде оң жақ қарыншаның және оң жақ жүрекшенің гипертрофиясының ЭКГ белгілері:

1) ЖЭС-тің солға ауытқуы

2) RV > 10мм кезінде Гисс шоғырының оң аяқшасының блокадасы

3) Гисс шоғырының сол аяқшасының блокадасы

4) Атриовентрикулярлы блокада

5) ST сегментінің изосызықтан 1,5 мм жоғарылауы

156. Компенсирленген өкпетекті жүректің диагнозын қойғанда ненің байқалуы шешуші рөл атқарады;

1) Жүректің сол жақ бөлімдерінің гипертрофиясы және артериальды гипертензия

2) Жүректің оң жақ бөлімдерінің гипертрофиясы және өкпелік гипертензия

3) Жүректің оң жақ қарыншасының жеткіліксіздігі

4) Жүректің сол жақ қарыншасының жеткіліксіздігі

5) Анасарктер

157. Декомпенсирленген өкпетекті жүректің диагнозын қойғанда ненің байқалуы шешуші рөл атқарады;

1) Жүректің оң жақ бөлімдерінің гипертрофиясы

2) Жүректің оң жақ қарыншасының жеткіліксіздігі

3) Жүректің сол жақ қарыншасының жеткіліксізігі

4) Біріншілік өкпелік гипертензия

5) Жүректің сол жақ бөлімдерінінің гипертрофиясы

158. Өкпетекті жүректі емдеу шараларының комплексі неге әсер етуді құрайды:

1) Альвеолды вентиляцияның жақсаруына

2) Бронхиальды өткізгіштіктің жақсаруына

3) Церебральды қанайналым

4) Жүйелік гемодинамика

5) Сол жақ қарыншаның жеткіліксіздігін жою

159. Өкпетекті жүрек кезінде қандай белгілердің болуы болжамды растайды?

1) Жүрек компенсациясы

2) Жүрек декомпенсациясы

3) Сол жақ қарыншаның гипертрофиясы

4) Сол жақ жүрекшенің гипертрофиясы

5) Қабырғааралық перденің гипертрофиясы

160. Өкпелік гипертензияны анықтайтын ең маңызды әдіс:

1) Орталық венозды қысым

2) Электрокардиография

3) Өкпе артерияларын катетерлеу

4) Оң жақ қарыншадағы қысымды өлшеу

5) Жүректің жиырылу қасиетін анықтау

Өкпе ісігі

(Садырова Ж.А., аударған Мустафина М.О.)

161. Өкпе ісігінің негізгі себебі:

1) Атмосфералық ауаның ластануы

2)Шылым шегу

3) Бронхтың созылмалы қабыну аурулары

4) Генетикалық бейімделушілік

5) Кәсіптік зияндар

162. Өкпе ісігінің негізгі қауіп факторы:

1) 30 жылдан астам темекі шегушілер

2) 50 жас немесе одан жоғары

3) Мұрын – жұтқыншақтағы инфекция ошақтары

4) Стресс

5) Аллергиялық беймделушілік

163. Қазақстан Республикасындағы қатерлі ісіктердің ішінде өкпе ісігі нешінші орынды алады:

1) Бірінші

2) Екінші

3) Үшінші

4) Төртінші

5) Бесінші

164. Клинико – анатомиялық жіктелу бойынша өкпе ісігі бөлінеді:

1) Орталық

2) Перифириялық

3) Пенкоста ісігі

4) Түйіндік

5) Орталық, перифириялық, Пенкоста ісігі

165. Өкпе ісігінің мейлінше жиі кездесетін клиника – анатомиялық формасы:

1) Орталық рак

2) Перифериялық рак

3) Атипиялық

4) Пенкоста ісігі

5) Өкпе карциноматозы

166. Өкпенің орталық ісігі дамиды:

1) Альвеолалардан

2) Негізгі,бөліктік,сегментарлы бронхтардан

3) Өкпе түбіріндегі лимфа түйіндерінен

4) Плеврадан

5) Диафрагмадан

167. Өкпе ісігінің перибронхиальды түйінді түрі жатады:

1) Орталық ісікке

2) Перифериялық ісікке

3) Орталық және перифериялық

4) Перифериялық және атипиялыққа

5) Орталық және атипиялыққа

168. Пенкост ісігі:

1) Жоғарғы бөліктің орталық перибронхиальды ісігі

2) Төменгі бөліктің перифериялық ісігі

3) Өкпе ұшының перифериялық ісігі

4) Өкпе ісігінің сызықты формасы

5) Өкпенің түйінді ісігі

169. Оралыққа ісікке тән клиникалық симптом:

1) Қан қақыру

2) Тыныстың қиындауы

3) Ентігу

4) Тершеңдік

5) Кеуде қуысындағы ауру сезімі

170. Өкпе ісігіндегі «дабыл белгісі» ол:

1) 10 кг дейін жүдеу

2) Тұрақты азапты жөтел,құрғақ немесе қақырықты, 3 аптаға дейін созылады

3) Физикалық жүктеме кезндегі ентігу

4) Кеуде торының жедел ауруы

5) Аяқ астынан болатын бас айналу, есінен тану

171. Өкпе ісігінің клиникалық көрінісі айқын болады:

1) Дөңгелек ісік

2) Эндобронхиальды ісік

3) Перибронхиальды түйінді ісік

4) Перибронхиальды айылған

5) Медиастинальды атипиялық

172. Ұзақ уақыт шылым шегетіннауқастың жөтелі күшейіп, қақырығында қан жолақтары пайда болды. Диагнозыңыз қандай?

1) Созылмалы бронхит

2) СОӨА

3) Бронхоэктаз ауруы

4) Өкпе туберкулезі

5) Бронх ісігі

173. Иық өріміндегі ауру сезімі өкпе ісігінің қай түрінде байқалады:

1) Эндобронхиальды

2) Перибронхиальды

3) Пневмония тәрізді

4) Пенкост ісігі

5) Дөңгелек ісігі

174. Жаңа жіктеме бойынша ісіктің неше сатысы бар:

1) 1

2) 2

3) 3

4) 4

5) 5

175. Өкпенің шеткі ісігіне қандай рентгендік көрініс тән:

1) Өкпе түбірі аймағындағы көлеңкенің үшбұрышты болуы

2) Өкпе алаңының мөлдірлігінің жоғарылауы

3) Жоғарғы қиғаш шекарадағы гомогенді көлеңке

4) Контуры тегіс дөңгелек көлеңке

5) Контуры тегіс емес дөңгелек көлеңке

176. Майда жасушалы емес өкпе ісігін радикалды емдеу әдісіне жатады?

1) Антибактериалды терапия

2) Симптоматикалық терапия

3) Хирургиялық ем

4) Сәулелік терапия

5) Химиотерапия

177. Өкпе ісігінің радикальды операциясынан соң науқасқа мүгедектіктің қай тобы беріледі?

1) Бірінші

2) Екінші

3) Үшінші

4) Мүгедектер тобына жатпайды

5) Жеңіл физикалық жұмысқа көшуге нұсқау беріледі

Өкпе ісігі

(Шацкий В.В., аударған Ахметова Н.)

178. Өкпенің қатерлі ісігін жиі қандай аурулармен ажыратуға тура келеді?

1) Бронхоэктаз ауруы

2) Созылмалы бронхит

3) Бронх демікпесі

4) Пневмония

5) Созылмалы обструктивті өкпе ауруы

179. Қандай жаста өкпенің қатерлі ісігі жиі кездеседі?

1) 20-25 жас

2) 30-35 жас

3) 35-40 жас

4) 40-45 жас

5) 50 жастан жоғары

180. Көрсетілген өкпе ауруларының қайсысында қан қақыру жиі кездеседі?

1) Созылмалы бронхит

2) Пневмония

3) Бронх демікпесі

4) Өкпенің қатерлі ісігі

5) СОӨА

181. 60 жастан асқан ер адамдарда пневмонияның созылыңқы және қайталанбалы ағымында ең бірінші нені ескеру қажет?

1) Созылмалы бронхит

2) Өкпенің қатерлі ісігі

3) Өкпе туберкулезі

4) Бронхоэктаз ауруы

5) Бронх демікпесі

182. Өкпенің қатерлі ісігі бар науқастың қақырығын зерттеуде берілген ауруға қандай клеткалар тән?

1) Лейкоциттер

2) Эритроциттер

3) Березовский клеткалары

4) Лимфоциттер

5) Атипиялық клеткалар

183. Өкпеде белгісіз экологиялық инфильтрат болған жағдайда қандай ем жүргізу керек?

1) Бронхолитиктер

2) Қақырық түсіруші препараттар

3) Жүрек препараттары

4) Сынамалы антибактериальды терапия

5) Глюкокортикостероидтар

184. Өкпенің қатерлі ісігі жоғарғы бөлімінде орналасқанда оны жиі қандай аурумен ажырату қажет?

1) Созылмалы бронхит

2) Бронхоэктаз ауруы

3) СОӨА

4) Туберкулез

5) Өкпе гамартомасы

185. Науқас өкпесінде инфильтрат анықталғанда және антибактериальды емнен әсер алғанда диагностикалық мақсатта қандай зерттеу көрсетілген?

1) Бронхоскопия цитологиялық зерттеумен

2) Өкпе сцинтиграфиясы

3) Спирография

4) Реография

5) Бронхография

186. Өкпе қатерлі ісігінде жиі қандай сипаттағы қақырық кездеседі?

1) Іріңді

2) Тұтқыр, әйнек тәрізді

3) Қанды

4) Іріңді қан жағындыларымен

5) Шырышты

Өкпе аурулары кезіндегі рентегнологиялық өзгерістер

(Кушимбаева К.Ш., аударған Ахметова Н.)

187. Зақымдалған жақта өкпе суретінің күшеюі, контуры айқын емес және біркелкі емес ошақты инфильтративті өзгерістер түріндегі рентгенологиялық көрініс сипаттамасы қандай тыныс алу ағзаларының ауруына тән?

1)Пневмония

2) Созылмалы бронхит

3) Бронх демікпесі

4) Өкпенің өатерлі ісігі

5) Бронхоэктаз ауруы

188. Өкпе паренхимасында біркелкі емес бұдыр контурлы дөңгелек көлеңкелердің болуы, лимфа түйіндерінің ұлғаюы түріндегі рентгенологиялық көрініс сипаттамасы қандай тыныс алу ағзаларының ауруына тән?

1)Өкпенің қатерлі ісігі

2) Бронхоэктаз ауруы

3) Пневмония

4) Созылмалы бронхит

5) Плеврит

Пульмонология бойынша клиникалық есептер (Касенова С.Л., аударған Ахметова Н.)

14 жастағы жасөспірімде жедел респираторлы аурудан кейін құрғақ, жанға бататын жөтел, ентігу, төс артындағы ауру сезімі пайда болды. Аускультацияда өкпеде қатаң тыныс, аздап құрғақ сырылдар естіледі. Қан анализінде: лейкоциттер 6,0 х 10 9/л, ЭТЖ 15 мм/сағ. Қақырық анализінде – жабысқан эпителий, бірен-саран макрофагтар.Спирография мәліметтері: FVC – 80%, FEV1 - 65%.

Диагноз қойыңыз:

Жедел бронхит

Ауруханадан тыс пневмония

СОӨА

Бронх демікпесі

Өкпенің қатерлі ісігі

40 жастағы ер адам шырышты-іріңді қақырықты жөтелге, дене қызуының 37,6 ° жоғарылауына. 17 жыл бойы күніне 1 қорап шылым шегеді. Аускультацияда өкпеде қатаң тыныс, шашыранды құрғақ сырылдар естіледі. Қан анализінде: лейкоциттер 12 х10 9/л, ЭТЖ 18 мм/сағ. Қақырық анализінде – көру алаңында 10-12 лейкоциттер. Бронхоскопияда катаральды-іріңді эндобронхит анықталған. Спирография мәліметтері: FVC – 75%, FEV1 - 70%, FEV1 / FVC – 70%. Диагонз қойыңыз:

Созылмалы бронхит

Ауруханадан тыс пневмония

СОӨА

Бронх демікпесі

Өкпенің қатерлі ісігі

191. 59 жастағы ер адам физикалық жүктемеден кейінгі ентігуге, шырышты және тұтқыр қақырықты жөтелге шағымданады. Анамнезінде 30 жыл бойы шылым шегу. Науқасты қарап тексергенде тері жамылғыларының цианозы, қабырғааралықтар кеңейген бөшке тәрізді кеуде клеткасы, қораптық перкуторлы дыбыс, әлсіз везикулярлы тыныс. Спирография мәліметтері: FEV1 - 50%, FEV1 / FVC – 45% . Диагноз қойыңыз:

Созылмалы бронхит

Госпитальды пневмония

СОӨА

Бронх демікпесі

Өкпенің қатерлі ісігі

192. 69 жастағы ер адам қақырықта қан жағындыларының пайда болуына, әлсіздікке, дімкәстікке, даусының қарлығуына шағымданады. Соңғы жылда пневмониямен 3 рет ауырған. Кеуде рентгенограммасында оң өкпенің түбір аймағында диаметрі 4 см түйін пайда болған. Жалпы қан анализінде бірен-саран атипиялық клеткалар бар. Спирография мәліметтері: FVC – 55%, FEV1 - 75% . ЭКГ-да – ЖЭО оңға ауытқуы, жүректің оң жақ қарыншасының гипертрофиясы. Диагноз қойыңыз:

1) Созылмалы бронхит

2) Госпитальды пневмония

3) СОӨА

4) Бронх демікпесі

5)Өкпенің қатерлі ісігі

freedocs.xyz


Смотрите также